استادان پرکار و کم کار پژوهشی را بشناسیم

پرداختن به اهمیت پژوهش و نقش و جایگاه آن در پیشرفت هر کشوری مهم است. اما اگر پژوهش را به ماشینی تشبیه کنیم، قطعاحرکت صحیح و به سمت مقصد آن تابعی از وجود یک راننده خوب است که به آن محقق و پژوهشگر می گوییم.

کد خبر: ۱۱۵۳۱۵۱

تاریخ: ۲۱ اسفند ۱۳۹۱ - ۱۲:۱۴

به گزارش گروه دانش خبرگزاری دانا(داناخبر)،پرداختن به اهمیت پژوهش و نقش و جایگاه آن در پیشرفت هر کشوری مهم است. اما اگر پژوهش را به ماشینی تشبیه کنیم، قطعا حرکت صحیح و به سمت مقصد آن تابعی از وجود یک راننده خوب است که به آن محقق و پژوهشگر می گوییم.اگر به رهنمود حکیمانه مقام معظم رهبری یعنی "نهضت توليد علم و جنبش نرم افزاري" نگاهی ژرف داشته باشیم و اگر به ابعاد اصلی نقشه جامع علمی کشور رجوع کنیم، در واقع، محور اصلی تحقق چنین آرمان هایی، سرمایه های انسانی است که بی شک، محققان و پژوهشگران در این زمره قرار می گیرند.

در این مجال، با شناخت برخی ویژگی ها و عادات پژوهشگران موفق می توان اشارت هایی را برای پژوهشگران تازه کار ارایه داد تا توان آنها بیشتر و بیشتر شود. از جمله مهمترین عادات پژوهشگران موفق در دنیا می توان به موارد زیربه اجمال اشاره کرد: فعال تر از حالت معمول هستند،دارای اهداف شناخته شده ای هستند،در بین امور، نخست موارد اصلی و برجسته تر و به ظاهر دشوارتر را مد نظر قرار می دهند،دارای روحیه هم افزایانه هستند،به ابعاد معنوی، اجتماعی، عاطفی، ذهنی و جسمی توجه می کنند،در اوج کار و تلاش عالمانه، لبخند را فراموش نمی کنند. دارای زنجیره علمی – پژوهشی مشخصی هستند و به اصطلاح از این شاخه به اون شاخه زیاده از حد نمی پرند.

همچنین از دیگر ویژگی های پژوهشگران این است که ازبسیاری از تفریحات و برنامه های کلیشه ای می گذرند و در واقع، خود را وقف پژوهش و تولید علم می کنند،به همه ابعاد پژوهش از روش شناسی، و نگارش علمی گرفته تا فلسفه علم و جستجو در پایگاههای علمی توجه جدی و مهارت مندانه دارند.از مهارت های ارتباطی مؤثری برخوردارند و دست کم، پژوهشگران پیشتاز حوزه خود را شناسایی کرده وبا آنها حضورا از راه دور ارتباط برقرار می کنند.از شکست نمی هراسند و در صورت عدم پذیرش اثر علمی آنها در یک مجله یا همایش، مأیوس نشده و به تلاش خود تا رسیدن به هدف ادامه می دهند. در نهایت، پژوهشگران ممتاز از اینکه به آنان"پژوهشگر" گفته می شود و از تأثیرگذاری خود بر ابعاد مختلف جامعه مسرورند و به این مهم افتخار می کنند.

در این راستا، از نظر اینجانب، بهترین رویه، شناخت استادان پرکار و کم کار بر اساس قانون 80-20 (باروری علمی لوتکا) است. بر این اساس، 20 درصد که در زمره استادان پژوهشی شاخص قرار می گیرند، نخبه اطلاق شده و باید در ابعاد مختلف مادی و معنوی، مورد حمایت قرار گیرند. 80 درصد نیز باید آموزش های لازم را ببینند و بسته به سن، جنسیت، وضعیت تأهل، سمت اجرایی، تخصص و مدرک تحصیلی‌شان، الزامات و تصمیمات لازم اتخاذ و ابلاغ شود. به طور حتم، پتانسیل گروه 20 درصد، اگر در نظر و عمل مورد بهرهبرداری قرار گیرد، انتظار می رود به تدریج، گروه 80 درصد نیز به جرگه فعالان و اثرگذاران بپیوندند و یا دست کم، از فراوانی آنها کاسته شود./پایان پیام

دکتر علیرضا اسفندیاری مقدم
عضو هیأت علمی گروه علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان