یادداشتی از آیت الله هاشم زاده هریسی

شرط حکومت علی(ع) مقبولیت مردمی بود

رعایت متقابل حقوق مردم و حکومت متوجه اسلام می‌شود. حق یکجانبه ازآن خداست که مالک جان و مال انسان‌هاست. اما خدا هم این را بر خود نپسندیده است و می‌گوید این حق یکطرفه نیست و من هم وظیفه دارم که به بندگانم متقابلا پاداش بدهم. حکومت علوی شفاف و مردمی بود...

کد خبر: ۱۱۵۶۵۳۰

تاریخ: ۰۶ مرداد ۱۳۹۲ - ۱۲:۴۶

آیت الله هاشم زاده هریسی * -حکومت علی(ع) برای تمام کشورهای اسلامی، از جمله شیعه و سنی قابل استناد و حجیت است زیرا علی(ع) امام تمام مسلمانان است و شیعه و سنی او را امام می‌دانند و هم عملش و هم قولش را حجت می‌دانند، پس برای تمام مذاهب اسلامی قابل استناد است. همه مسلمانان باید در حکومت خود، حکومت علی را تحلیل کرده و با حکومت خود قیاس کنند و شرعیت و مشروعیت و صحت حکومت خود را از الگوی حکومت علی(ع) برداشت کنند.

برروی زمین حکومتی نیامده است که به‌مانند حکومت علی(ع) به مردمش آزادی داده باشد و اساسش توجه به مردم و کرامت انسانی باشد. شهید مطهری در رابطه با حکومت علی(ع) بیان داشته که علی(ع) در حکومتش چنان حوادثی را تحمل کرد که در توان هیچ حکومتی نیست. وقتی علی(ع) به مسجد می‌رفت تا نماز بخواند و نماز او را برهم می‌زدند، وقتی سخنرانی او را مخدوش می‌کردند و کلام شیوایش را برهم می‌زدند، در پاسخ می‌گوید هر چه بکنید که من رفتار غیرعادلانه‌ای انجام دهم و حکومتم سبک بشود این کار را نمی‌کنم. می‌گوید من شما را از جمعیت و مراسم مسلمین کنار نمی‌زنم و حقوق شما را هم از بیت‌المال قطع نمی‌کنم، با شما جنگ آغاز نمی‌کنم مگر خودتان شمشیر به‌دست گرفته و بجنگید.

علی(ع)اینچنین بود زیرا می‌خواست بر انسان‌ها با کرامت انسانی حکومت کند.علی(ع) هیچکس را نراند و وادار به تمرد نکرد.علی همه را می‌شنید و می‌گفت من ولی و مولا و برادر شما هستم و نه حاکمی جبار.می‌گفت به من بگویید و محافظه‌کاری نکنید.ما معتقدیم که علی(ع) معصوم است ولی او در نهج‌البلاغه می‌گوید که به من مشورت دهید. این را به دو دلیل می‌گوید؛ یک اینکه حکومت نیاز به نقد دارد وشایدعملی از حکومت به نظر عده‌ای اشتباه بیاید ودوم اینکه بگوید فارغ از امامت هر بشری در معرض خطاست.

درنهج‌البلاغه خطبه‌ای است که می‌توان آن را خطبه حقوق حکومتی و خطبه سیاست خواند. در آن خطبه است که به مطالبات مردم و آزادی‌های آنان به وضوح پرداخته می‌شود. در جنگ صفین علی(ع) سربازان خود را در بیابانی جمع می‌کند. در آن شرایط به‌طور معمول فرماند‌هان برای سپاهیان درس اطاعت می‌گذارند ولی علی(ع) برای سپاهیانش درس حقوق می‌گذارد و در رابطه حق متقابل مردم بر حکومت صحبت می‌کند. می‌گوید سربازان و مسلمانان من، ‌من بر شما حق حکومت دارم و خدا این حق را مشخص کرده است اما شما هم متقابلا و به همان میزان بر من حق دارید.

حق واطاعت یکجانبه ممکن نیست. وقتی اسلام عزت پیدا می‌کند که این حق دوطرفه باشد. رعایت متقابل حقوق مردم و حکومت متوجه اسلام می‌شود. حق یکجانبه ازآن خداست که مالک جان و مال انسان‌هاست. اما خدا هم این را بر خود نپسندیده است و می‌گوید این حق یکطرفه نیست و من هم وظیفه دارم که به بندگانم متقابلا پاداش بدهم. حکومت علوی شفاف و مردمی بود بنابراین حکومت علی(ع) برای مسلمانان قابل استناد است و برای جهانیان قابل الگوبرداری. در روز میلاد علی(ع) و بزرگداشت عدالت، بهتر است به خود برگردیم و با علی(ع) خود را بسنجیم و علی(ع) را الگوی دنیا و آخرت خود قرار دهیم. حکومت علی(ع) را بشناسیم و کاربردی‌اش کنیم. آن زمان است که می‌توانیم بگوییم شیعه علی(ع) هستیم.