معاون شرکت مدیریت منابع آب ایران پاسخ می دهد؛

چرا با وجود افزایش بارش، میزان رواناب سطحی امسال از سال گذشته کمتر است؟

چندی پیش مدیر عامل شرکت آب منطقه ای تهران از کاهش رواناب ورودی به مخازن سدهای این استان با وجود افزایش میزان بارندگی سال جاری نسبت به بارندگی سال گذشته خبر داد. برای یافتن دلیل این تناقض، گفت و گویی با معاون هماهنگی حوضه های آبریز شرکت مدیریت منابع آب انجام دادیم و از او علت را جویا شدیم.

کد خبر: ۱۱۶۴۸۳۶

تاریخ: ۰۴ دی ۱۳۹۲ - ۱۴:۳۶

مهندس یعقوب همتی در گفت و گو با خبرنگار گروه دانش خبرگزاری دانا (دانا خبر) گفت: این پدیده ناشی از یک ناهنجاری است که در کشور ما اتفاق افتاده است و دلیلش هم این است که ارتباط بارش و رواناب در حوضه های آبریز منطقی و به تعبیر دیگر معنادار نیست. به عنوان نمونه در یک حوضه آبریز مثل حوضه آبریز ارس که از حوضه های درجه 2 دریای خزر است، طی 2 سال با فاصله 10 سال از همدیگر، مجموع بارندگی 300 میلیمتر بوده است، در صورتی که سال اول 21 درصد حجم بارندگی تبدیل به جریان سطحی شده ولی بعد از 10 سال با همان میزان 300 میلیمتر، فقط 7 درصد حجم بارش به رواناب تبدیل شده است.

همتی افزود: بر اساس بررسی ها مشخص شد که نوع ریزش ها و الگوی بارش طی این 10 سال در این حوضه تغییر کرده، طوری که حدود 40 درصد تعداد بارش های صورت گرفته در طول سال، هرکدام کمتر از 5 میلیمتر بوده است. یعنی بارش موثر اتفاق نیفتاده است.

معاون هماهنگی حوضه های آبریز شرکت مدیریت منابع آب خاطرنشان کرد: البته دلایل دیگری هم مشهود بود که از آن جمله می توان به دخل و تصرف در حوضه آبریز توسط عوامل انسانی همچون تغییر کاربری های اراضی و تبدیل مراتع به دیمزار اشاره کرد که این موضوع در همه حوضه های درجه 1 و 2 کشور رخ داده است به گونه ای که ارتباط بارش و رواناب ارتباط معنی داری نیست.

او یادآور شد: با آنکه سال گذشته، بارندگی در حد نرمال بود اما متاسفانه شاهد کاهش چشمگیر رواناب سطحی در سطح کل کشور بودیم. در حقیقت در سال گذشته خشکسالی هواشناسی نداشتیم اما خشکسالی هیدرولوژیکی در سطح کشور و تمامی حوضه های آبریز درجه یک اتفاق افتاد.

همتی با اشاره به تغییر اقلیم و افزایش دما در استان تهران، تاکید کرد: در استان تهران نیز کاهش میزان رواناب سطحی به نحو چشمگیری صورت گرفت که از جمله دلایل آن می توان به تغییر اقلیم و به تبع آن تغییر الگوی بارش، افزایش دما و نیز پایین افتادن سطح آب زیرزمینی که منجر به «تغذیه واداری» رودخانه ها می شود، اشاره کرد.

معاون هماهنگی حوضه های آبریز شرکت مدیریت منابع آب افزود: دخل و تصرف عوامل انسانی در حوضه آبریز استان تهران نیز از دیگر عوامل عمده تبدیل نشدن بارش به رواناب متناسب با شرایط معمول و طبیعی است.