ماهی خورها بخوانند؛ انواع ماهی خوراکی و نحوه درست پخت آن

بسیاری، میانه ای با خوردن ماهی ندارند چراکه اولا با ماهی های مختلف آشنا نیستند و ثانیا نحوه پخت درست آن را نمی دانند.

کد خبر: ۱۱۷۰۶۹۷

تاریخ: ۲۰ اسفند ۱۳۹۲ - ۱۶:۰۹

به گروه ایرانشناسی خبرگزاری دانا (داناخبر) در وهله اول به یاد داشته باشید ماهی نباید خیلی ریز یا خیلی درشت باشد. ماهی‌های دریایی تا حدودی املاح بیشتری نسبت به انواع پرورشی دارد؛ اما میزان جیوه و آلاینده‌های شیمیایی گوشت ماهی‌های پرورشی کمتر و مناسب زنان باردار است.

تیغ انواع ماهی جنوب از تیغ ماهی‌های شمال، بسیار کمتر و درشت‌تر است. اگر به دنبال ماهی‌های بدون بو یا کم‌ بو هستید سالمون، قزل‌آلای دریایی، سفید، هوکی، حلوا و هامور از آن جمله‌اند.

ماهی و سلیقه های مختلف

اگر به دنبال ماهی بدون تیغ هستید، شیر اقیانوسیه و خلیج برای کسانی که سختشان است ماهی تیغ‌دار بخورند، مناسب است. این ماهی ید و ویتامین D بالایی دارد و بهترین روش پخت آن کبابی و سوخاری است. ماهی شیر چون در آب‌های شور جنوب پرورش می‌یابد گوشتش خوش نمک بوده و به نمک زیادی احتیاج ندارد.

ماهی شوریده گوشتی نرم دارد و می‌توان آن را سرخ یا شکمش را پر کرد.

ماهی حلوا برای سبزی پلوی شب عید مناسب است چون مزه خوبی دارد و اگر به آن نمک و زردچوبه بزنید خوشمزه‌تر هم می‌شود.

ماهی کفال هر چه درشت‌تر باشد خوش طعم‌تر است و بهتر آن‌که آن را با توری کبابی کنید و برای ایجاد طعم دلچسب، آن را به آب نارنج آغشته کنید.

ماهی سرخو از لذیذترین ماهی‌های پر چرب دریای جنوب است. گوشت آن سفید صورتی و بسیار لطیف بوده و بوی زهم نمی‌دهد و بیشتر به صورت کباب شده، سرخ شده یا در قلیه ماهی نیز استفاده می‌شود، اما اسید اوریک آن قدری بالاست، ولی مصرف آن موجب التیام علایم افسردگی می‌شود. سرخو انواع مختلفی دارد و بهتر است عینکی آن را هیچ‌گاه نخرید چون استخوان و تیغ‌هایی سفت و خشن همچون اژدها دارد.

سنگسر برای تهیه خورش و قلیه ماهی بهترین گزینه است و پس از پختن در غذا خرد نمی‌شود.

ماهی سالمون گوشتی به رنگ نارنجی دارد و همین رنگدانه خاصیت آنتی‌اکسیدانی داشته و ضدسرطان است. این ماهی نسبت به تن و هرینگ، سلنیوم بالایی دارد و برای باروری نطفه مردان موثر است.

ماهی آزاد اسیدهای چرب مفید دارد و تهیه آن به روش شکم پر یا سرخ شده مناسب است.

ماهی قزل‌آلای خال قرمز مرغوب‌ترین و قزل رنگین کمانی پرفروش‌ترین انواع این ماهی است و بیشترین میزان امگا ـ 3 را داراست، اما خال مخالی، قباد و ماهی آزاد امگا ـ 3 بیشتری دارد. این ماهی را می‌توان سرخ کرد، در فر گذاشت و حتی به روش گریل آماده کرد.

ماهی هوکی همچون ماهی شیر تیغ ندارد و گوشتی است و می‌توان آن را به صورت فیله شده با خمیر سوخاری کنید.

ماهی تیلاپیا وارداتی است و در مقایسه با دیگر ماهی‌ها امگا ـ 3 کمتری دارد و دو نوع خط صورتی و سیاه دارد و انواع خط صورتی مزه بهتری دارد و با هر روش پختی می‌توان آن را آماده کرد.

کیلکا و ساردین نیز ماهی‌هایی ریز با استخوان و تیغ‌های نازک هستند که در فرآیند پخت کمی نرم و لطیف شده و اگر گوشت این ماهی را به همراه استخوانش بخورید، مقدار زیادی کلسیم و فسفر به بدن می‌‌رسد. آبپز این ماهی برای سالمندان دچار پوکی استخوان و کسانی که از لبنیات کمتر استفاده می‌کنند، گزینه مناسبی است.

روش های درست پخت ماهی

سوخاری‌کردن:

تقریبا ماهی سوخاری را همه دوست دارند، اما چون پودر سوخاری سطح ماهی در تماس با حرارت طبخ در مدت زمان کوتاهی می‌سوزد و به میزان زیادی روغن جذب می‌کند، بهتر است چند دقیقه پیش از پایان پخت در‌ماهی تابه را بگذارید تا بخار حاصله باعث کنده شدن پودر سوخاری از ماهی شود. بهتر است برای افزایش ارزش غذایی و خوش‌طعم‌شدن، گوشت ماهی سوخاری را از نیم ساعت قبل به آبلیمو، نمک، فلفل سیاه و پودر سیر آغشته کنید.

تنوری و کبابی‌کردن:

این دو روش از روش‌های خوب طبخ ماهی است که علاوه بر مزه دلچسب، ارزش غذایی ماهی را هم حفظ می‌کند. ماهی کبابی به دلیل آن که در شیره خود پخته می‌شود، در مقایسه با ماهی آب‌پز و سوخاری ارزش غذایی بالاتری دارد، اما چون زغال یا گاز شهری دارای یک سری ترکیبات شیمیایی است، در صورتی که پوست ماهی سوخت از خوردن آن بپرهیزید و به صورت تفننی، از این روش پخت کمک بگیرید. در پخت به روش تنوری هم می‌توان ماهی را در خانه به وسیله فر با میزان کم روغن طبخ کرد.

آبپز و بخارپز‌کردن:

این دو روش طبخ زیاد مورد استقبال خانواده‌ها نیست، چون بوی زهم ماهی باقی می‌ماند؛ اما از جمله بهترین روش پخت ماهی محسوب می‌شود بخصوص روش بخارپز که با آب در تماس نیست و مواد مغذی ماهی به طور کامل حفظ می‌شود. بهتر است برای تقلیل بوی زهم گوشت ماهی در این روش از سیر، فلفل سیاه، هویج و قارچ آبپز و برخی سبزی‌های معطر که خوشایند طبع تان است مانند نعنا، گشنیز یا جعفری کمک بگیرید و برای بهبود طعم، آن را با آبلیمو یا آب نارنج تازه میل کنید. البته می‌توانید پس از آبپز کردن، ماهی را در اندکی روغن مایع تفت دهید تا طعم و بوی زهم تقلیل یابد.

سرخ کردن:

با وجود آن‌که طی سرخ شدن طعم ماهی بسیار لذیذ می‌شود، اما روغن افزوده شده کالری ماهی را بالا برده و حرارت طبخ بشدت از مواد مغذی بخصوص امگا- 3 که بسیار به حرارت طبخ حساس است، می‌کاهد.

ماهی شکم پر

بیشتر جنوبی‌های خونگرم و شمالی‌های خوش‌مشرب، ماهی را به صورت شکم پر با ترکیبات بسیار متنوع تهیه و با برنج سفید یا سبزی پلو میل می‌کنند. جنوبی‌ها بیشتر ماهی حلوا و سنگسر و شمالی‌ها ماهی سفید را شکم پر می‌کنند.

معمولا در ماهی شکم پر به همراه دانه ساییده انار، زرشک، گردو و رب انار از سبزی‌های معطر هم استفاده می‌شود. جنوبی‌ها از شنبلیله، ادویه کاری و تمبر هندی و شمالی‌ها از گشنیز، سیر، جعفری، زردچوبه و زعفران هم کمک می‌گیرند.

این ماهی را می‌توان در فر یا ماهیتابه تهیه کرد. اگر قصد سرخ کردن ماهی را دارید باید ماهی نیم‌پز و محتویات داخل شکمش تفت داده شده باشد، زیرا طی سرخ شدن احتمال دارد حرارت به مرکز ماهی منتقل نشود و مغز آن ناپز بماند.

منبع: جام جم