بازگشت عقلانیت اقتصادی با عبور از اقتصاد دولتی

نایب رییس اتاق بازرگانی پشت سر گذاشتن اقتصاد دولتی را مقدمه رسیدن به عقلانیت اقتصادی عنوان کرد.

کد خبر: ۱۱۸۰۶۸۷

تاریخ: ۱۲ مرداد ۱۳۹۳ - ۱۱:۳۷

گروه راهبرد خبرگزاری دانا (داناخبر) - محمود اسلامیان *: در حال حاضر یك سال از عمر دولت یازدهم می گذرد و بعد از گذشت این مدت، شاهد دگرگونی هایی در حوزه های مختلف اقتصادی و سیاسی كشور هستیم.

این در حالی است كه زمانی كه دولت یازدهم روی كار آمد، وارث بسیاری از خرابی ها از دولت قبل بود.

بزرگ ترین مشكلی كه در دولت گذشته شكل گرفت، این بود كه تجربیات 27، 28 ساله بعد از انقلاب به كار گرفته نمی شد.

به طور طبیعی زمانی كه در یك كشور انقلاب می شود، به هم ریختگی هایی حادث می شود. البته خوشبختانه در كشور ما به جز در دوره جنگ، این به هم ریختگی ها در حداقل ممكن بود و مدیران در یك مسیر عقلانیت قرار گرفتند كه نتیجه آن، این بود كه در سال 83 بیش از 600، 700 هزار شغل ایجاد شد و نرخ رشد اقتصادی كشور به نزدیك 7 درصد رسید.

نرخ رشد صنعتی كشور نیز 8/11 درصد بود و در عین حال، در تولید گندم خودكفا شدیم. همچنین تولید فولاد در كشور از 6 میلیون تن به 12 میلیون تن رسید. در واقع در همه شاخص های اقتصادی یك روند مثبتی را طی می كردیم اما در دولت سابق بنا به دلایلی عقلانیت در همه حوزه ها كنار رفت. به فرض، در حالی كه در دنیا می گفتند چاپ بی رویه پول خطرناك است و منجر به رشد تورم می شود، اما سالانه 40 هزار میلیارد تومان پول چاپ می كردند.

این در حالی است كه متاسفانه در همه حوزه ها خروج از عقلانیت مشاهده می شد. از سوی دیگر، بی توجهی به دیدگاه نخبگان كشور، نگاه تك محوری و بزرگ بینی باعث شد كه از درآمدهای افسانه یی نفت هیچ نتیجه یی حاصل نشود.

در واقع زمانی كه سالانه با 30، 40 میلیارد تومان درآمد نفتی 600، 700 هزار شغل ایجاد می شد، قاعدتا وقتی سالانه درآمد نفتی 100 میلیارد دلار می شود، باید 5/1 میلیون شغل ایجاد كرد و در عین حال، تورم را پایین آورد.

بر این اساس، نتیجه خلاف عقلانیت عمل كرد، تورم لجام گسیخته بود. تازه بدتر از همه این ها، توسعه بیكاری بود: به طوری كه براساس گزارش های دولت، سالانه 14 هزار شغل ایجاد شد و به این ترتیب در ركود عمیق فرو رفتیم و نرخ رشد اقتصادی كشور برای نخستین بار بعد از جنگ منفی شد.

البته در دولت یازدهم به نظر می رسد كه روند عقلانیت در تمامی حوزه ها رو به بازگشت است و موفقیت های خوبی نیز حادث شده است.

آسیب دیگری كه در دولت قبلی پیدا كردیم، این بود كه بسیاری از مدیران كه سال ها روی آنها هزینه شده بود، از دور خارج شدند و متاسفانه در این دولت هم یا خودشان حاضر نیستند دوباره ورود پیدا كنند یا اینكه شرایط برای آنها مهیا نیست. به هرحال ما این سرمایه های بزرگ را از دست دادیم.

با این حال، در دولت یازدهم همان طور كه گفتم، احساس می شود كه عقلانیت دارد به همه حوزه ها برمی گردد.

دكتر روحانی گام اول را در حوزه اقتصاد، كاهش تورم اعلام كردند و در این رابطه نتیجه هم گرفتند، اما مهم ترین موضوع كشور، بازگشت به رونقی بود كه در دهه 80 شاهد بودیم.

ما باید این رونق را به اقتصاد برگردانیم و این مساله جز با داشتن عقلانیت حل نمی شود و بدون عقلانیت در مسیر رونق اقتصادی قرار نمی گیریم.

ما باید قبول كنیم كه خلاف عقل عمل كردن در همه حوزه ها، خرابی های غیرقابل جبرانی به بار می آورد و به همین دلیل امیدواریم همه كمك كنند تا كشور در مسیر رونق قرار گیرد. همه می دانیم اقتصاد كشور توان تحمل بیكاران را ندارد.

نمی شود وارد هر خانه یی شد و چندین جوان بیكار تحصیلكرده را دید، یا اینكه فشار اقتصادی روی سرپرستان خانوار باشد.

به هرحال شرایط اقتصادی كشور، شرایط نگران كننده و ناراحت كننده ای است، اما در صورتی كه از اقتصاد دولتی عبور كنیم، بازگشت به عقلانیت در اقتصاد به سرعت به وقوع می پیوندد.

*نایب رییس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران