رییس سازمان میراث فرهنگی توضیح داد:

آخرین وضعیت حقوقی در مورد استرداد «الواح هخامنشی» به کشور

رییس سازمان میراث فرهنگی در مورد آخرین وضعیت شکایت حقوقی میراث فرهنگی در مورد الواح هخامنشی و استرداد آن به کشور گفت: در مورد الواح هخامنشی هم در دو مورد رای به نفع ما صادر شده اما مدعیانی که به این پرونده ارتباط ندارند و در محاکم دیگری که با ایران داشتند رای به ضررشان صادر شده است و تقاضای توقیف این الواح را ارایه کردند.

کد خبر: ۱۱۸۷۹۶۸

تاریخ: ۰۶ دی ۱۳۹۳ - ۱۰:۰۷

به گزارش گروه ایرانشناسی خبرگزاری دانا، مسعود سلطانی‌فر رییس سازمان میراث فرهنگی بعد از تحویل اشیاء گرانبهای «خوروین» در مورد پرونده‌های حقوقی مشابه اشیاء خوروین و استرداد اشیای تاریخی کشورمان، گفت: در حال حاضر دو پرونده دیگر در محاکم داریم یکی در آمریکا و دیگری در اروپا، احکامی که در دو سال گذشته در رابطه با این پرونده ها صادر شده به نفع ما بوده اما مدعیان دوباره تقاضای تجدید نظر کردند.

وی ادامه داد: کارشناسان حقوقی سازمان میراث فرهنگی و بخش حقوقی ریاست جمهوری تلاش دارند که احکام دیگری را در رابطه با این پرونده‌ها بگیرند تا بتوانیم اشیای تاریخی را که به ناحق و غیرقانونی از کشورمان خارج شده طی ماهها و سالهای آینده با کشور بازگردانیم.

معاون رییس‌جمهور تصریح کرد: این دو پرونده مربوط به «الواح هخامنشی» و «چغامیش» است که پرونده چغامیش در مراحل نهایی است و در مورد الواح هخامنشی هم در دو مورد رای به نفع ما صادر شده اما مدعیانی که به این پرونده ارتباط ندارند و در محاکم دیگری که با ایران داشتند رای به ضررشان صادر شده است تقاضای توقیف این الواح را ارایه کردند، ما در رابطه با این پرونده‌ها حضور و تلاش جدی داشتیم و امیدواریم به زودی مراحل پایانی طی شود.

الواح هخامنشی چیست؟
حدود 30 هزار لوح، در مدت 10 سال در تخت جمشید کشف شده که هر کدام تقریبا به اندازه یک کارت اعتباری 40 سانتی متر مربعی هستند. این لوح ها به دوران داریوش اول هخامنشی (500 تا 400 سال قبل از میلاد مسیح) تعلق دارند و برای نوشتن آنها از خط میخی عیلامی استفاده شده است.

به طور کلی، این الواح به دو دسته عمومی و سلطنتی تقسیم می شوند. بخش عمومی که تعداد زیادی از لوح ها را شامل می شود، به موضوعاتی مثل داد و ستدهای تجاری، جیره روزانه کارگران، ملیت هر کارگر و مشخصاتش و همین طور محل زندگی اش می پردازد.

این الواح به طور واضح نشان می دهند که ساخت و ساز در تخت جمشید، بر اساس نظام برده داری نبوده و هر کارگر به ازای کارش مزد می گرفته است.بر روی الواح سلطنتی به غیر از متن رسمی و اداری، مهر و نقوش سلطنتی وجود دارد و روی برخی از آنها صحنه های شکار و تصاویر بعضی اسطوره ها حک شده است.

این الواح در سال ۱۹۳۳ توسط پروفسور هرتسفلد در تخت جمشید به دست آمده است و این الواح در سال ۱۹۳۴ به درخواست دانشگاه برای مطالعات بیش‌تر به صورت امانی از ایران خارج و به این مؤسسه داده شد.

اهمیت الواح هخامنشی از چه بابت است؟
به موجب این لوح‌ها ما امروز می‌دانیم كه سازندگان تخت‌جمشید را بردگان تشكیل نمی‌دادند بلكه مردان و زنان آزاده‌ای بوده‌اند كه به اندازه تخصص خود و كاری كه انجام می‌دادند دستمزد می‌گرفتند.

به آنان نه تنها دستمزدی شایسته كه گاه پاداش، هدیه و كمك هزینه نیز پرداخت می‌شده است. آنان می‌توانستند به هنگام پیمان زناشویی هنگام زایش نوزادی تازه‌رسیده در جشن‌ها و بیماری‌ها از این پاداش برخوردار شوند.

زنان در تخت‌جمشید نه تنها كار می‌كردند، بلكه پابه‌پای مردان در كارهای تخصصی و مدیریت شركت داده می‌شدند. نوجوانان به كارآموزی می‌پرداختند و كودكان در ساعت‌های كاری والدین در كودكستان تخت‌جمشید نگهداری و تربیت می‌شدند. لوح‌ها حاكی از آن است كه پرداخت نهایی و ریزه‌كاری‌های سنگ‌نگاره‌های باشكوه تخت‌جمشید بیشتر دستاورد هنر و توانایی‌های زنان هخامنشی است.

چرا الواح هخامنشی به آمریکا رفت؟
چندی پیش محمدعلی نجفی رییس وقت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور گفته بود: با بررسی انجام شده حدود شش تا هفت هزار لوح هخامنشی سالم در مرکز شهرشناسی شیکاگو آمریکا وجود دارد.

وی افزوده بود: الواح هخامنشی که در گذشته از کاوش های متعدد به دست آمده بود، بدلیل اینکه در ایران امکان خواندن خطوط روی آن وجود نداشت، به مرکز شهرشناسی شیکاگو منتقل شده، اما پس از آن دادگاه آمریکا حکم ممنوع بودن خروج این الواح از آمریکا را صادر کرده است.

به گفته وی، در آن زمان بیش از30 هزار لوح به دست آمده بود که اکنون بخشی از آنها شکسته و باید توسط متخصصین کنار هم قرار گرفته و با مواد مخصوص چسبانده شود.