اوپک در آستانه مرگ؟

شدت بی سابقه تضاد در میان اعضای سازمان کشورهای صادرکننده نفت، آینده مبهمی را برای این نهاد تاثیرگذار ترسیم کرده است.

کد خبر: ۱۱۸۸۱۰۴

تاریخ: ۰۸ دی ۱۳۹۳ - ۱۱:۲۶

به گزارش گروه راهبرد خبرگزاری دانا (داناخبر) حدود سه سال پیش، مایکل اسکومن در یادداشتی در مجله تایم از مرگ سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) خبر داد و اکنون به نظر می رسد که حدس او چندان اشتباه نبوده است.

به نوشته خبرآنلاین او در زمانی که بهای نفت به صد دلار برای هر بشکه رسیده بود و عربستان به دنبال افزایش تولید بود نوشت:‌‌ بدنام ترین کارتل جهان چندان هم روزگار خوشی را تجربه نمی کند. آخرین نشست دوازده کشور عضو اوپک که با حمایت عربستان از افزایش تولید نفت و مخالفت نیمی از اعضا مانند ایران، لیبی و ونزوئلا با آن همراه شد به ایجاد رنجش در این نشست انجامید. کنفرانس بدون هیچ توافقی پایان یافت تا جایی که وزیر نفت عربستان آن را یکی از بدترین نشست های اوپک نامید. به طور حتم اختلاف نظر میان اعضای اوپک رخداد تازه و ویژه ای نیست و این کارتل در طور حیات خود هرگز به صورت یکپارچه عمل نکرده است. حتی تخلف اعضا در رعایت میزان تولید مقرر شده هم غیرمعمول نیست. اما به نظر می رسد که آنچه اینبار شاهد هستیم، متفاوت باشد. روندی که آینده اوپک و تاثیرگذاری آن بر بازار نفت جهان را تهدید می کند. آیا ممکن است که اوج گرفتن اخیر قیمت نفت، آخرین هورا کشیدن اوپک بوده باشد؟

مایکل شومن در این یادداشت همچنین به این نکته اشاره می کند که سهم اوپک در بازار نفت دیگر به اندازه سابق نیست و همچنین در داخل اوپک نیز اکنون می توان ترک هایی را مشاهده کرد: به علاوه این احتمال وجود دارد که اختلافات در اوپک از یک عدم توافق ساده در مورد آینده بهای نفت فراتر رود. در سال های اخیر، سعودی ها بر تصمیمات اوپک غلبه داشتند.

اما این بار آن ها با مخالفت اصلی ترین رقیب خود در خاورمیانه، یعنی ایران، مواجه شدند. بر همین اساس باید نگران آسیب رساندن رقابت های سیاسی منطقه ای به همبستگی و توانایی اوپک بود. ترک های فعلی در اوپک ناشی از عوامل اقتصادی و همچنین سیاست خارجی اعضا هستند و جالب تر اینکه شکاف فعلی دراوپک میان حامیان غرب و مخالفان غرب شکل گرفته است.

وی همچنین در ادامه نسبت به آینده اوپک هشدار می دهد و می نویسد: با توجه به عمیق شدن تفرقه در اوپک، آیا این کارتل خواهد توانست اختلافاتش را حل و فصل کند و دوباره به قدرتی در اقتصاد جهان تبدیل شود؟ این پرسش مهمی است. آینده اوپک به این بستگی دارد که آیا اعضای آن خواهند توانست بحث های بیهوده را کنار بگذارند و با یافتن علایق اقتصادی مشترک، اختلافات سیاسی و استراتژیک خود را نادیده بگیرند. اگرچه خیلی زود است که برای مرگ اوپک مرثیه خوانی کنیم، اما به طور حتم منفورترین کارتل جهان همین حالا هم بهترین روزهای خود را پشت سر گذاشته است.

اکنون پس از گذشت سه سال، به نظر می رسد که هشدارهای آقای اسکومن جدی بوده اند چرا که اختلاف ها در اوپک به میزان قابل توجهی افزایش یافته است.