نشاط اجتماعی فرمول دارد/متولیان فرهنگی فکری اساسی کنند

تاثیر گذاری نشاط اجتماعی در روند توسعه و پیشرفت کشور ها انکار ناپذیر است و متخصصان معتقدند نشاط اجتماعی یک شبه ایجاد نمی شود و با برنامه ‌های نمایشی مانند راه اندازی کاروان ‌شادی و یا چراغانی خیابان ها نمی توان مردم را با نشاط کرد بلکه اقدامات زیربنایی فرهنگی و اجتماعی برای ایجاد احساس نشاط واقعی در جامعه ضروری است.

کد خبر: ۱۲۱۸۷۷۷

تاریخ: ۲۶ دی ۱۳۹۵ - ۱۰:۴۳

به گزارش خبرگزاری دانا،نشاط اجتماعی یکی از مولفه های اصلی توسعه اجتماعی است و منظور از نشاط، احساس درونی بهجت و سرور توام با رضایت قلبی است که لزوما با خنده همراه نیست ولی احساسی است که موجب لذت در فرد می شود و به بیانی دیگر، شادی می تواند یک هیجان کاذب و زودگذر حتی منفی باشد در حالیکه ماهیت نشاط اصیل، مثبت، با دوام و پایا است.
علوم جدید سلامت انسان را محدود به جسم نمی داند و سلامت روان یکی از مولفه های اصلی سلامت است و زمانی که مردم جامعه ای از نشاط اجتماعی برخوردار باشند، شاخص های کیفیت زندگی ارتقا می یابد به طوری که وفاق، همبستگی، تعلق اجتماعی، تعاملات اجتماعی مطلوب، رضایت از زندگی و همچنین سلامت روانی و اجتماعی افراد افزایش پیدا کرده و طبیعی است که به موازات آن آسیب های اجتماعی کاهش پیدا می کند.
با توجه به ضرورت و اهمیت پرداختن به موضوع نشاط اجتماعی به عنوان مفهومی که در بیانات رییس جمهوری مورد تاکید قرار گرفته و لزوم ایجاد و تقویت نشاط اجتماعی در جامعه، میزگردی با عنوان «راه های افزایش نشاط اجتماعی» در سازمان خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا) با حضور حسین باهر؛ استاد دانشگاه، عضو فرهنگستان علوم پزشکی(سلامت اجتماعی) و فوق دکترای فلسفه مدیریت منابع، مریم جلالی دهکردی کارشناس رسانه و مدیر فرهنگی و فربد فدایی روانپزشک و استاد دانشگاه برگزار شد و هر یک از این صاحب نظران، از منظر تخصصی به مقوله نشاط اجتماعی پرداختند و در واقع از سه بعد اجتماعی، فرهنگی و روانشاختی موضوع نشاط اجتماعی مورد بررسی قرار گرفت.

**نشاط اجتماعی فرمول دارد
در این میزگرد، حسین باهر اظهار کرد: نشاط اجتماعی فرمول دارد و عبارت است از توفیقات تقسیم بر توقعات؛ بدین معنا که در دستیابی به توقعات چقدر توفیق داشته ایم و در این خصوص افرادی که توقعات آنها نسبت به توفیقات شان بالاتر است، ناراحت هستند و این موضوع هر قدر افزایش پیدا کند، میزان افسردگی، پژمردگی، دل مردگی بیشتر می شود و انواع ناهنجاری های فردی و جمعی را در پی دارد که با توجه به روند فعلی به نظر می رسد که میزان ناکامی ها رو به افزایش است.
این استاد دانشگاه در مورد چهار جوهره انسان کامل توضیح داد و افزود: در رفتار شناسی زمانی می توانیم بگوییم که یک فرد رضایت کامل دارد که در چهار جوهره توفیق داشته باشد و منظور از این چهار بعد این است که از نظر جسمانی دارای توانایی جسمی باشد، از نظر روحانی نسبت به جنس و سن و زمان و مکان خود دانایی های نسبی داشته باشد، از نظر اخلاقی و نفسانی باید شکیبایی و حلم داشته باشد و از نظر عرفانی و معنوی هم باید زیبایی داشته باشد که منظور زیبایی درونی است نه زیبایی که آرایشگا ه ها می گویند.
باهر تصریح کرد: متاسفانه چهار جوهره (توانایی، دانایی، شکیبایی و زیبایی) یک انسان نسبتا کامل، در حال حاضر زیر سوال رفته است.
وی اضافه کرد: از نظر جوهره جسمانی واقعیت این است که توانایی به مسائل جسمی، مادی و اقتصادی بر می گردد که از این جهت باید بررسی شود که توزیع درآمدها در اقتصاد ما چگونه است؛ که در این مورد باید گفت واقعیت این است که شکاف عمیقی بین بسیار داراها و بسیار نداراها وجود دارد و منحنی لورنز و ضریب جینی نشانگر این موضوع است به طوری که احتمالا 85 درصد از امکانات کلی جامعه در اختیار 15 درصد از جمعیت است و 15درصد از امکانات در اختیار 85 درصد از مردم قرار دارد و از این رو بیش از نیمی از جمعیت ما به طور نسبی و تقریبی حول و حوش خط فقر هستند.

** شرف ایجاد شعف می کند
باهر اظهار کرد: اگر نشاط را شعف در نظر بگیریم، شعف تابع شرف است و اگر در بین انسان ها کاری کنیم که افراد احساس شرف داشته باشند؛چه از منظر توحیدی، چه در توزیع و چه از لحاظ فرهنگی، در آن صورت نشاط اجتماعی پایدار ایجاد می شود و باید بررسی کرد که یک انسان چطور احساس شرافت می کند.
وی ادامه داد: کودکان، زنان سرپرست خانوار، سالمندان، جوانان و در واقع هر یک از اقشار جامعه متناسب با جایگاهی که دارند باید احساس شعف و شرافت کنند و در حد مباحات باید از نشاط برخوردار باشد.
باهر تصریح کرد: مادامی که افراد در جامعه به یکدیگر احترام بگذارند، همدیگر را به رسمیت بشناسند و کرامت انسانی را در نظر داشته باشند، بسیاری از مشکلات اجتماعی حل می شود.
عضو فرهنگستان علوم پزشکی اضافه کرد: معتقدم همیشه برای حل مشکلات پیچیده اجتماعی در بدترین شکل هم راه حل وجود دارد منتهی کار باید دست کاردان باشد و از نظرات متخصصان و کارشناسان استفاده شود.
باهر در مورد مکتب تغییرات ارزشی گفت: چهار وجه طبیعت، فطرت، طینت و حیرت داریم که باید با چهار وجه انسان کامل یعنی جسم، روح، نفس و فواد همطراز باشد.
وی افزود: بسیاری از زمینه ها هم طراز نیست و مشکلات جدی وجود دارد؛ به عنوان نمونه از نظر زیست بومی انواع و اقسام آلودگی ها وجود دارد، به لحاظ فرهنگی شاهد ناهنجاری ها هستیم، در حوزه سیاست نیز ناهنجاری های سیاستی وجود دارد.

** آیا برای تعالی فرهنگی متری داریم؟
باهر اظهار کرد: اهداف قابل سنجش و اندازه گیری هستند مثلا رشد اقتصادی را می توان از طریق شاخص ها و مولفه هایی اندازه گیری کرد اما آیا برای تعالی فرهنگی هم متری وجود دارد؟ و یا در مورد شاخص های رفاه و تعالی اجتماعی وضعیت چگونه است؟ متاسفانه در ابعاد اجتماعی و فرهنگی اطلاعات دقیقی موجود نیست و تنها به استناد مطالعاتی که توسط موسسات بین المللی و در دیگر کشورها وجود دارد، در بسیاری از شاخص ها در رده بندی های پایین قرار داریم.
وی افزود: ما به عنوان کارشناس و آسیب شناس باید آسیب ها را بگوییم و قصد سیاه نمایی از جامعه را نداریم؛ به بیانی دیگر چون در پی شناسایی آسیب ها هستیم ناچار به واکاوی و علت یابی در این خصوص می شویم.
باهر با تاکید بر احترام به حریم خصوصی مردم گفت: برای ایجاد و تقویت نشاط اجتماعی در طبیعت و جسم می توان ورزش و گردش را اضافه کرد، در بعد فرهنگی کاربردی تر کردن علم و ادب و کم کردن از کلی گویی و مفروضات را مد نظر قرار دهیم، از منظر اجتماعی، برای ازدواج و اشتغال تسهیلات ایجاد کنیم و در بعد سیاست، تدبیر و امید را در جامعه درونی کنیم و نتایج آن را به مردم نشان دهیم.

**فضای مجازی یا فضای جوازی؟
باهر تصریح کرد: از بعد فرهنگی با مشکل جدیدی به نام فضای مجازی روبرو هستیم که متاسفانه به جای حل این موضوع و ارائه راه حل و راهکار درصدد حذف هستیم. این در حالیست که باید از این فضا استفاده مطلوب شود و آسیب های آن را کنترل کرد.
وی با اشاره به مسئله رانت ها و سوء استفاده ها اظهار کرد: شیوه و سبک مدیریتی ما از منظر مدیریت رفتاری، مدیریت سود محور است و واقعیت این است که این شیوه مدیریتی به هیچ وجه کارایی ندارد و مدیریتی غیر الهی، غیرانسانی، ناکارامد و غیراجرایی است.
باهر با اشاره به تسلسل مشکلات و اینکه مسائل اجتماعی زنجیره ای هستند، تاکید کرد: متولیانی که امور اجرایی را در اختیار دارند، برای حل مشکلات اجتماعی مردمی بیندیشند و الهی عمل کنند و همچنین از نظرات کارشناسی مشاوران اعلم و متخصصان بهره بگیرند تا برای مشکلات اجتماعی چاره اندیشی کنند که البته حل این موضوعات نیازمند عزم ملی است.

**نشاط اجتماعی؛ گزاره ای پیچیده
در ادامه این نشست تخصصی که با موضوع افزایش راهکارهای اجتماعی در خبرگزاری ایرنا تشکیل شده بود، مریم جلالی از بعد فرهنگی دیدگاه های تخصصی خود را بیان کرد.
وی نشاط اجتماعی را طیف در نظر گرفت و گفت: الزاما نشاط اجتماعی مترادف با شادی اجتماعی نیست و بررسی این اطلس یا طیف معنایی که از نشاط اجتماعی سراغ داریم، کار سختی است و گزاره اجتماعی که کنار نشاط می نشیند، به پیچیدگی این امر می افزاید.
جلالی اظهار کرد: اگر پیکره اجتماع را قامت انسانی تصور کنیم که در آن نشانه های بیماری وجود دارد و این بدن را با نشاط نبینیم، باید بررسی و علت یابی کنیم که چرا این بدن بانشاط نیست و آیا ارگان های داخلی دچار مشکل شدند که منظور همان نکات فردی است؛ مبتنی بر نیازهایی که در سلسله مراتب نیازهای مازلو آمده است و یا در برآورده شدن نیازهای اصلی در ساختار اجتماعی مشکلاتی وجود دارد.
وی ادامه داد: ایرانیان به طور کلی مردمان شادی هستند و زمینه های شادی را در آداب و مناسک و رفتارهایشان ایجاد کردند به طوری که اقوام ایرانی به هر بهانه کوچکی از یک ثانیه بیشتر شدن شب گرفته تا تغییر فصل، تا آشنایی یک زوج بهانه هایی برای شادی دارند و در واقع نشاط اجتماعی کارکردهای بسیار زیادی در اجتماع دارد و از این طرق نبض شادی و نشاط در جامعه زنده نگه داشته شده و همواره نشاط به جامعه تزریق می شود.
وی نشاط اجتماعی را در سه سطح مورد بررسی قرار داد و افزود: برای بررسی مقوله نشاط اجتماعی سه سطح منش، نگرش و بینش را باید مد نظر قرار داد.
جلالی اضافه کرد: گاهی منش اجتماعی ما براساس فشارهایی که در جامعه ما وجود دارد، منش خاصی است اما الزاما این منش نگرش نیست و به محض آن که اقتضائات برداشته شود، منش هم از بین می رود، بعضی اوقات سلیقه مارا درگیر کرده و مبتنی بر نگرش است و رویکرد ما هم هست، اما در بینش نشسته و در ذات انسانی ما نیست و تبدیل به سرمایه اجتماعی دائم برای نسل ها نشده و با فضای اغنایی دیگر کاملا می تواند تغییر کند.
وی در مورد سطوح نشاط اجتماعی ادامه داد: بینشی که در جوامع هندی در بحث شادی و نشاط وجود دارد برخاسته از یک بینش است که مبتنی بر آن نگرش های اقوام مختلف شکل گرفته و منش آنها نیز همین طور است؛ درواقع افراد ممکن است رفاه نداشته باشند و در فقر مطلق به سر برند اما دارای نشاط و شادمانی هستند که مبتنی بر آن بینشی است که دارند .

** نشاط اجتماعی دستوری نیست
جلالی با تاکید بر اینکه نشاط یکی از مواد سوختی موتور محرکه رشد است، افزود: اگر بپذیریم که، برای رشد همه جانبه ای که یک انسان کامل نیازمند شادی و نشاط اجتماعی هستیم، باید بدانیم که این نشاط همیشه یک جور نیست و در زمینه نشاط اجتماعی نباید مدیریت همسان سازی انجام شود بدین معنا که همیشه با یک روش برای همه نمی توان نشاط ایجاد کرد و نشاط دستوری نسیت بلکه باید ایجاد شود و درون جامعه اتفاق بیفتد.
وی اظهار کرد: هجمه اطلاعاتی که هر لحظه بر ما نازل می شود، تناسب میان توقعات و انتظارات ما را با داشته ها دچار مشکل کرده و این معادله ناکامی های زیادی را به وجود آورده است.
جلالی به مقوله شناخت تاکید کرد و گفت: اگر افراد خود را بشناسند واز ظرفیت ها و توانایی های خود آگاهی داشته باشند و افق روشنی را برای خود ترسیم کنند که مبتنی بر آن نیز رفتار و عمل کنند، این موضوع باعث ایجاد انگیزه و امیدواری می شود اما زمانی که افق پیش رو مخدوش می شود و افراد دچار سردرگمی و بی هدفی و در نهایت بی هویتی می شوند، نمی توان انتظار داشت که با نشاط باشند.
این استاد دانشگاه افزود: باید ببینم مدیریت فرهنگی در سطح خط مشی گذاری ها در ساختار اجتماعی(POLICY)، چگونه است، از منظر طرح ریزی (PLAN) هر دستگاه چه وظایفی برای ایجاد نشاط اجتماعی و حفظ آن برعهده دارد و چه برنامه هایی (PROGRAM) برای ایجاد نشاط اجتماعی وجود دارد.
جلالی تصریح کرد: برآورده شدن نیازها و واقعی شدن نیازها شرط اصلی ایجاد نشاط اجتماعی است و در بعد آموزش نیز باید مهارت هایی که توانایی در من ایجاد کند، تقویت شود.
وی اظهار کرد: یکی از دلایل اصلی کاهش نشاط اجتماعی، غلبه و فربه شدن فردیت و فقط به فکر خود بودن است و مادامی که افراد نفع خود را ترجیح دهند و جمعی فکر نکنند، نشاط اجتماعی از بین می رود.
جلالی تصریح کرد: نشاط اجتماعی نتیجه همبستگی و پیوستار اجتماعی است و همگرایی در جامعه به عنوان که مغناطیسی که قرار است براده های آهن را به هم جذب کند، باعث ایجاد نشاط اجتماعی به عنوان یک فرایند می شود.
جلالی حیات اجتماعی را در سه نهاد خلاصه کرد و گفت: اگر نهاد خانواده، نهاد دولت و نهاد دین همراستا شوند، می توانیم انتظار داشته باشیم که نشاط اجتماعی محقق شود؛ به علاوه اینکه مثلث عرف، شرع و قانون را داریم که اینها ماتریسی می سازد که قوانین مان چه عرفی، چه شرعی و چه قانونی در راستای هم جهت کردن نیروهای اجتماعی باشد چراکه هرچقدر تفرقه و پراکندگی بیشتر ایجاد شود، میزان ناکامی ها افزایش می یابد و در مقابل آن نشاط اجتماعی پایین تر است و هرچقدر انسجام اجتماعی بالاتر برود، پیش برندگی و موثر بودن بیشتر است و در نهایت نشاط اجتماعی تقویت می شود.

**خانواده مزیت رقابتی جامعه ایرانی است
جلالی با تاکید بر نقش خانواده ایرانی در ایجاد، تقویت و حفظ نشاط اجتماعی افزود: مزیت جامعه ایرانی مبتنی بر اصل و اساس هویتی که دارد، و براساس گفتمان ایرانی و شعار نه شرقی نه غربی، خانواده است، در این راستا نشاط اجتماعی می تواند از دل خانواده ها و گسترش پیدا کند .
وی تاکید کرد: نهاد خانواده دست نخورده ترین نهاد و همچنان تقدسی بر آن حاکم است که وجه تمایز دارد و از آنجایی که شاکله خانواده براساس عشق بنا شده است، اگر انسجام و تعهد و عشق به عنوان جوهره خانواده در جامعه تسری پیدا کند، نشاط در جامعه محقق می شود و تجربه و حافظه تارخی ایران نشان می دهد که ما در دوران انقلاب و جنگ چون خانواده شدیم، بردیم ولی در دوران سازندگی چون به سراغ سرمایه گذاری رفتیم و فردیت غلبه کرد، نتوانستیم موفق عمل کنیم.
جلالی تصریح کرد: امروزه مقوله خانواده به عنوان یک مفهوم اجتماعی در سطح جهانی مد نظر است و سازمان های معروف و برندهای مطرح جهانی نمی گویند ما سازمان هستیم بلکه خود را FAMILY GROUP معرفی می کنند مثل مایکروسافت که می گوید من خانواده ام یعنی از کارمند جزء تا مدیران همه جزو یک خانواده محسوب می شوند و در راستای یک هدف که تعالی و ارتقای سازمانی است در تلاش هستند و در واقع احساس تعلق، تعهد و همگرایی نشاط آور است.

**متولیان مراقب اخباری که به جامعه می دهند، باشند
جلالی به تاثیرات منفی تکنولوژی و فناوری های ارتباطی اشاره کرد و گفت: در قدیم می گفتند بی خبری، خوش خبری؛ اما امروزه در دوران کوران اطلاعات و در قرنی که همه از همه چیز خبر دارند، معلوم است که همیشه خوش خبر نمی توانیم باشیم و با در نظر گرفتن حجم خبرها، متولیان آموزش و متولیان اخلاق باید حواسشان باشد که چه چیزی هایی به جامعه تزریق می کنند و آیا این اخبار و اطلاع رسانی ها موجبات پراکندگی را فراهم می کند یا زمینه ساز انسجام است.
وی گفت: تیترهای روزنامه ها و خبرها حاکی از افق روشن نیست و ناامید کننده است و این در حالیست که همه مرداب های کوچک می شویم و به اقیانوسی از امید متصل نیستیم.
وی اظهار کرد: انجام هر فرایندی احتیاج به مدیریت محتوایی دارد تا مبتنی بر نیاز جامعه و مخاطب پیش برود، همچنین در بعد مدیریت اجرایی و ایجاد کردن اسباب و ملزومات نیز باید برنامه ریزی انجام شود و از حیث مدیریت عاطفی نیز انگیزه بخشی،راهبری و اعتماد باید ایجاد شود.

** فرهنگی مدیریت کردن مهم است نه مدیریت فرهنگ
جلالی تصریح کرد: ریل گذاری در مقوله فرهنگی در باب سیاست گذاری های کلان جایی ندارد و گزاره مدیریت فرهنگی منظور فرهنگ را مدیریت کردن نیست بلکه فرهنگی مدیریت کردن باید مد نظر قرار گیرد.
وی اضافه کرد: هم جهت کردن هدف و به رسمیت شناختن روش های مختلف در حوزه فرهنگ اهمیت دارد و در جامعه ما با وجود اقوام مختلف باید فرهنگ آنها به رسمیت شناخته شود؛ چرا که هریک روشی برای دستیابی به ابتهاج و نشاط اجتماعی دارند و ضروری است تا همه این روش ها به منظور دستیابی به یک هدف که ارتقای نشاط اجتماعی است به رسمیت شناخته شود.
این متولی و مدیر فرهنگی به نقش نظام آموزشی تاکید کرد و گفت: نشاط اجتماعی روبان زدن و برگزاری مراسم های مناسبتی در مدارس نیست بلکه ایجاد انگیزه و شور و اشتیاق در کودکان و ایجاد مهارت خودانگیختگی در کودکان مهم است که برای ایجاد این ها باید فرایند طراحی شود.
وی کار آفرینی و ثروت آفرینی را به دلیل همراهی با آفرینش نشاط آور دانست و تصریح کرد: نشاط اجتماعی یعنی تاثیرگذار بودن و موثر بودن و در این معنا زن عشیره را می توان کوه نشاط دانست چون مولد است و به خودشکوفایی رسیده و موثر بودن را حس می کند و از تولیدات خود لذت می برد.
جلالی نشاط اجتماعی را روغن چرخ دنده های اجتماع دانست و افزود: احساس نشاط داشتن و مشعوف بودن خیلی مهمتر از زمینه اصلی و وجود خود نشاط است و برنامه ریزی ها باید به سمتی رود که نشاط اجتماعی فرایندهای اجتماعی را تسهیل کند.
وی تصریح کرد: افراد جامعه باید نسبت به داشته ها و توانایی هایی که دارند، شناخت واقعی و واقع بینانه داشته باشند؛ چرا که فضای ابهام و مه آلود بین خواسته ها و توانسته ها باعث خمودگی می شود.

**متولیان فرهنگی فکری اساسی کنند
جلالی اظهار کرد: جامعه ما عطش ایجاد نشاط را دارد و به همین دلیل است که حتی در حوادث ناگوار هم طنزها و جوک ها ساخته می شود لذا به نظر می رسد که متولیان فرهنگی باید برای ایجاد و تقویت نشاط اجتماعی در جامعه فکری اساسی داشته باشند.
وی تاکید کرد: نشاط اجتماعی هیچ ربطی به وضعیت اقتصادی ندارد و در حال حاضر چون فاصله بین خواسته ها و داشته ها زیاد است، نشاط اجتماعی در اقشار برخوردار هم دیده نمی شود.
جلالی به بازترویج آموزه های دینی تاکید کرد و افزود: مفاهیمی چون توکل، قناعت و امید به آینده باید ترویج شود و همچنین مفاهمه در جامعه اتفاق بیفتد به طوری که فرهنگ شنیدن و درک متقابل شکل گیرد و فاصله بین من و ما از بین برود که مجموع اینها خود به خود پیوستگی اجتماعی را بالا می برد و می توانیم از گزاره های خوبی چون نشاط اجتماعی بهره مند شویم.

**ویژگی های افراد جامعه به اجتماع تسری پیدا می کند
در بخش دیگری از این میزگرد تخصصی، فربد فدایی از زاویه روانپزشکی و بعد روانشناختی به موضوع نشاط اجتماعی پرداخت و با بیان این که جامعه متشکل از افراد است،‌ گفت: اگر افراد ویژگی ها مناسبی داشته باشند؛‌ می توان انتظار داشت در جامعه این ویژگی ها تسری یابد.
وی با بیان این که بخش صفات شخصی افراد بر احساس نشاط اجتماعی آنان تاثیر گذار است،‌ افزود: نقش فرهنگ بر رضایت اجتماعی در جوامع گوناگون متفاوت است و لازم به دقت نظر کاملی است.
فدایی درباره اینکه فرد بهنجار از نظر روانی چه کسی است،‌ گفت: در گذشته فردی که بیمار نبود را فرد سالم تلقی می کردند این روانپزشک در سال های اخیر مفهوم سلامت روانی به موضوع سلامت جسمانی افزوده شد؛‌ و بر این اساس فرد بهنجار نه تنها باید از لحاظ جسمی و روانی در سلامت باشد بلکه باید احساس رضایت، شادی و کمال نیز داشته باشد.
وی از مشخصه های بهنجار بودن را نداشتن افسردگی و اضطراب دانست و گفت: فرد باید خود را آن طور که هست بپذیرد و سعی کند توانمندی هایش را تقویت و ناتوانی‌هایش را برطرف کند.
این استاد دانشگاه با تاکید بر این که فرد بهنجار توان خودش را در راستای اهداف جامعه که اجتماعی، الهی و انسانی است قرار می دهد،‌ گفت: در این جامعه می توان از نشاط اجتماعی بهر ه برد.
وی با اشاره به این که حتما باید نیازهای طبیعی انسان مانند هوا،‌ آب،‌ غذا و دیگر نیازهای فیزولوژیک مانند نیاز جنسی، کنجکاوی و سرگرمی تامین شود،‌ اظهار کرد: نیاز به امنیت یکی دیگر از نیازهای انسان است که باید تامین شود.
فدایی عشق،‌ احترام، عزت نفس و پس از آن نشاط اجتماعی را از نیازهای انسان دانست و گفت: اگر جامعه در شرایطی باشد که فقر در آن بیداد کند، بعید است نشاط اجتماعی در آن وجود داشته باشد.
وی با تاکید بر این که نمی توان به صورت شعاری از مردم بخواهیم نشاط اجتماعی داشته باشند، افزود: فدایی با بیان این که نشاط اجتماعی با تامین نیازهای اولیه ارتباط دارد،‌ باید نیازهای اولیه انسان چون هوا، غذا و آب تامین شود این در حالیست که مردم ما در حال حاضر برای تامین این سه موضوع دچار مشکل هستند.
فدایی با تاکید بر این که ایرانیان مردمی خوب و با ایمان هستند،‌گفت: متولیان و مسئولان دغدغه خدمت به مردم را دارند ولی موضوع مهم این است که این افراد باید نیازهای واقعی مردم را بشناسند و زبان ارتباط بین مردم و مسئولان باید شفاف، صریح و روشن باشد؛ ولی آنچه در جامع شاهد هستیم گفت و گوی دوگانه است و طرفین دچار ابهام می شود.
وی اظهار کرد: افراد با ارزش‌ها دو گانه برخورد می کنند مثلا ارزشی که در خانه مطرح می کنند با آنچه در جامعه عمل می کند،‌ متفاوت است که این دوگانگی خود آسیب زا بوده و افراد و جامعه را دچار اشکال می کند.
این روانپزشک یکی از دلایل این دوگانگی را فرهنگ، تاریخ، گذشته و شرایط جغرافیایی ایران دانست و گفت: مردم ایران در طول تاریخ همواره مورد هجوم اقوام بیگانه بودند و جان و زندگی خوشان را در معرض خطر می دیدند.
وی کمبود اعتماد مردم به یکدیگر را یکی دیگر از مشکلات مردم عنوان کرد و گفت: به عنوان مثال در دستگاه‌های دولتی، مسئولان اسناد و مدارک مختلف و متعددی برای کوچکترین کارها از مردم می خواهند؛‌ این موضوع به معنای فقدان اعتماد اجتماعی است در حالی که در اسلام اصل بر برائت است.
فدایی افزود: مردم به یکدیگر خوشبین نیستند و همدیگر را رقیب می دانند و نمونه آن رانندگی در سطح شهر است. افرادی اغلب موارد دیگر رانندگان را رقیب خود می داند و اگر یک متر جا ببیند می خواهد مانع از رفتن دیگری شود، مردم تمام عقب ماندگی های زندگی شان را می خواهند در رانندگی جبران کنند. که این مسئله نمادی از فضای ناسالم رقابتی و بی اعتمادی است.
وی با تاکید بر این که ابتدا مقدمات زندگی مورد توجه قرار گیرد،‌ گفت: باید بعد از تامین نیازهای اولیه و اساسی مردم به سمت نشاط اجتماعی برویم.
این روانپزشک یکی دیگر از ایرادات فرهنگی ایرانیان را داشتن نگاه منفی به امور دانست و گفت: در حالی که توانمندی و ظرفیت های مثبت نیز وجود دارد، اغلب نیمه خالی لیوان را می بینیم که این موضوع نیاز به آسیب شناسی دارد.
وی ادامه داد: متاسفانه یکی دیگر از نکات منفی در میان افراد اهمیت نداشتن فرهنگ کار و کوشش است و شاید این موضوع نشات گرفته از مورد حمله قرار گرفتن اقوام ایرانی و به تاراج رفتن اموال و دارایی هایشان از سوی اقوام دیگر در گذشته باشد.
فدایی افزود: متاسفانه کار و تلاش در فرهنگ امروز جامعه ایرانی فضیلت محسوب نمی شود و افراد علاقمند هستند تا ره صد ساله را یک شبه طی کنند و از روش‌های غیرمتعارف یکباره پولدار شوند، مثلا بروند سکه و یا خانه بخرند و قیمت آنها افزایش پیدا کند و فرد به ثروت و سود زیادی برسد؛‌ این روحیه در مردم ژاپن و آلمان وجود ندارد در غیر این صورت این کشورها پیشرفت نمی کردند.

**مقبولیت اجتماعی ظاهری شده است
این روانپزشک یکی از مولفه‌های نشاط اجتماعی را مقبولیت در جامعه عنوان می کند و افزود: متاسفانه توجه به ظاهر به یکی از مولفه های مقبولیت در کشور تبدیل شده است؛‌ مقبولیت افراد در جامعه بیشتر از حد به ظاهر محدود شده است؛ بسیاری از دختران علاقمند به جراحی های زیبایی هستند و پسر ها نیز علاقمند هستند برای تنومند شدن به باشگاه‌های بدنسازی بروند.
وی در ادامه یکی دیگر از مولفه های نشاط اجتماعی را امید به آینده در میان افراد جامعه عنوان کرد و ‌افزود: فرد در جامعه باید امید داشته باشد که مثلا بتواند در رشته مورد علاقه اش در دانشگاهی معتبر تحصیل کند و پس از آن شغل مقبولی را در اختیار داشته باشد.
به گفته فدایی تصمیم ‌های به یکباره حکومتی در عرصه های مختلف امید را در جامعه کاهش می دهد.
فدایی با اشاره به گفته برخی از صاحب نظران مبنی بر این که پایبندی به مسائل دینی کم شده است،‌ گفت: آیا جامعه در فضای مناسب اخلاق اجتماعی قرار دارد؟ در شرایطی که هر روز شاهد آشکار شدن مدارک پنهان کاری ها هستیم.
وی با اشاره به احساس محرومیت که در بین برخی از افراد وجود دارد، گفت: افراد وقتی فردی را می بینند که مثلا خودرو و یا خانه‌ای بزرگ دارد، تصور می کنند وی این اموال را از راه درستی کسب نکرده است.
فدایی گفت: با راه انداختن کاروان شادی، نشاط اجتماعی به وجود نمی آید؛‌ شهرداری تصور نکند با چراغانی درخت ها نشاط را در میان افراد فقیر افزایش می دهد بلکه برای نشاط اجتماعی باید اقدامات زیربنایی و ساختاری انجام شود.
کارشناسان با توجه به رشد آسیب های اجتماعی و برخی شاخص ها و مولفه های مربوط به سلامت روان معتقدند که جامعه ایرانی به میزان کافی و لازم از نشاط اجتماعی بهره نمی برد؛ شاید بروز بسیاری از خشونت ها که در خانواده ها و جامعه وجود دارد، ‌علاقه مندی جوانان به حضور بیش از حد در فضای مجازی،‌ نبود شادی های جمعی در جامعه شاهد این مدعا باشد.
البته توقع این که مردم خود به خود و بدون هیچ سازو کاری نشاط جمعی داشته باشند، سخت و بعید است؛ صاحب نظران این حوزه معتقدند، ایجاد نشاط اجتماعی فرمول خاصی دارد که متولیان فرهنگی جامعه باید مدیریت آن را به دست گیرد و سکان داران فرهنگ عمومی به تقویت و درونی سازی نشاط اجتماعی اهتمام ورزند چرا که نشاط تنها بروز هیجانات زود گذر نیست و ایجاد احساس رضایت قلبی از خود نیز به نوعی نشاط محسوب می شود و قطعا تصمیم های ناگهانی مسئولان می تواند بسیاری از امید ها را نا امید کند و نشاط اجتماعی به عنوان مولفه ای تاثیرگذار در فرایند توسعه و همچنین زمینه ساز سرمایه اجتماعی را از بین ببرد.