ایران نیازمند اصلاح الگوی مصرف آب است/ راهکار اجرایی مدیریت منابع

مجری پروژه آب‌های کارستی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور گفت: ایران بدترین الگوی مصرف آب در جهان را داراست و برای اصلاح این الگو باید دو راهکار مدیریت منابع و مدیریت مصرف پیگیری شود.

کد خبر: ۱۲۱۹۹۶۲

تاریخ: ۰۳ اسفند ۱۳۹۵ - ۰۷:۵۵

به گزارش خبرگزاری دانا از پایگاه خبری سازمان مزبور، «مسعود مرسلی» افزود: اکنون 92 درصد از منابع آبی کشور صرف کشاورزی می‌شود و با بحران آب روبرو شده ایم و
محققان این سازمان مطالعاتی را برای تامین آب از منابع آب‌های زیرزمینی که با نام آب‌های کارستی شناخته می‌شود، در دستور کار دارند.
وی یادآور شد: ایران با داشتن یک درصد جمعیت و یک درصد خشکی جهان، سه دهم درصد از منابع آبی و 2.5 درصد مصارف آب جهان را به خود اختصاص داده است.
مرسلی افزود: ایران در شرایط آبی مناسبی قرار ندارد، در حالی که جمهوری اسلامی ششمین کشور مصرف‌کننده آب است و کشورهایی مانند هند، چین و ایالات متحده آمریکا که پیشرو محسوب می شوند، جمعیت زیادی دارند.
این کارشناس گفت: امروز در منطقه پاکستان بیشتر از ایران، آب مصرف می‌کند و کشورهایی مانند روسیه که وسعت زیادی دارند، مصرف آب به مراتب پایین تری از کشورمان ثبت شده است.
وی ایران را پنجمین کشور برداشت‌کننده آب‌های زیرزمینی معرفی کرد و یادآورشد: کسری مخازن سالیانه آب‌های زیرزمینی ایران 5.6 میلیارد مترمکعب است که این عدد نشان می‌دهد میزان سالیانه برداشت ما از آب‌های زیرزمینی زیاد است.
مرسلی ضمن تاکید بر اینکه بیشترین میزان مصرف آب ایران در حوزه کشاورزی است، اظهار داشت: بطور معمول در کشورهای توسعه یافته، بیشترین میزان مصرف آب در بخش صنعتی است، اما در ایران 92 درصد آب صرف امور کشاورزی می‌شود.
این محقق سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات ‌معدنی کشور گفت : اکنون 40 میلیارد مترمکعب آب سطحی و 56 میلیارد مترمکعب از آب‌های زیرزمینی کشور مصرف می‌شود، همچنین 450 هزار حلقه چاه مجاز و 350 هزار حلقه چاه غیرمجاز شناخته شده در کشور وجود دارد.
به گفته وی، تراز آب زیرزمینی سالیانه به میزان 76 سانتیمتر کاهش دارد که این عدد با معیارهای جهانی فاصله زیادی یافته است.
مجری طرح آب‌های کارستی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور موضوع آب‌های شور، آب‌های عمیق، چشمه‌های زیردریایی را از جمله قابلیت های منابع آبی کشور برشمرد و گفت: منابع آب کارستی نیز که در شمار منابع آب‌های زیرزمینی است و به صورت چشمه از دل سازندهای سخت خارج شده یا از طریق حفر چاه‌های عمیق قابل استحصال است، دیگر منابع استحصال آب به شمار می روند.
این مقام مسئول افزود: محققان با حفر تونل‌های «قمرود»، «نوسود» و کرج به منابع آهکی دست یافتند که با حفر زمین منابع آبی عظیمی شناسایی شده است.
وی گفت : نقشه آب‌های کارستی تهیه شده و این مطالعات در سه سایت کشور اجرایی و پتانسیل این مناطق در حوزه منابع آب کارستی برآورد شده است.
مرسلی افزود : این طرح به وزارت نیرو ارایه شد و در کمیسیون شورای آب به تایید رسید و همکاری‌های مشترکی میان سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور و وزارت نیرو برای توسعه منابع آب کارستی آغاز شده است.
به گزارش ایرنا، کارست پدیده‌ای در پوسته زمین است که آثار آن به صورت اشکال مختلف از قبیل حفره‌ها و غارها، در سطح و در زیر سطح وجود دارد. علت ایجاد آن، وجود شکستگی‌ها و قابلیت انحلال توده‌سنگ مربوط می‌شود که در نتیجه آن یک سیستم آب زیرزمینی می‌تواند شکل بگیرد.
بیش از 11 درصد از سطح کل کشور متشکل از واحدهای سنگی کربناته است که این سنگ‌ها در اثر درز و شکاف و انحلال در طول زمان زمین‌شناسی دارای فضاهای خالی و حفره‌هایی می‌شوند که به این پدیده «کارست» و به آبی که درون این سنگ ‌ها جمع می‌شود، آب کارستی می‌گویند.
بیش از 25 درصد جمعیت جهان به شکل مستقیم بر روی مناطق کارستی زندگی و یا آب شرب مورد نیاز خود را از منابع کارستی تأمین می‌کنند که برخلاف میزان دارایی آب‌های سطحی، ایران و کشورهای دیگر مانند چین، امریکا، اتریش و صربستان در شمار مناطق بسیار مستعد از لحاظ پتانسیل آب‌های کارستی هستند.