نزاع نخبگان با فرهنگیان بر سر حذف مدارس تیزهوشان

حذف آزمون از دوره ابتدایی علی‌رغم آثار مثبت تربیتی با توجه به مسیر ناهموار و مبهم در نظام آموزشی نگرانی‌هایی در اجرا به دنبال دارد.

کد خبر: ۱۲۲۸۹۶۱

تاریخ: ۱۸ بهمن ۱۳۹۶ - ۱۳:۴۷

به گزارش خبرگزاری دانا،خبری مبنی بر  ممنوعیت آزمون ورودی و کتاب کمک درسی در دوره ابتدایی از زبان سید محمد بطحایی شنیده شد؛ مصوبه‌ای که بر خلاف بسیاری دیگر از اقدامات و طرح‌های نوپای عملیاتی نشده  این بار بعد از تصمیم‌گیری نهایی مطرح شد و سر و صدای زیادی برپا کرد به گونه ای که  وزیر آموزش و پرورش در اولین سفر استانی خود به چابهار بعد از اعلام این مصوبه گفت: « تغییر در آموزش‌وپرورش هزینه دارد و من این هزینه را می‌پردازم. گام اول این تغییر را از حذف آزمون‌های زاید آغاز کردیم.»

هر چند پیش از این در پیام‌های توئیتری بطحایی زمزمه‌هایی از حذف آزمون‌ها در دوره ابتدایی مشاهده شده بود و در سخنرانی‌های اخیر وزیر هم  توجه به مدارس شاد برای دانش آموزان به گوش می‌رسید.
طرحی که به مذاق نخبگان خوش نیامد

بعد از اعلام این مصوبه علی رغم اثرات مثبت تربیتی که حذف آزمون‌ها می‌تواند در پی داشته باشد، اما گویی این مصوبه برای دانش آموزان دیروز و امروز سمپادی خوش نیامده بود و به این دلیل تجمعی مقابل وزرات آموزش و پرورش ترتیب دادند.

دانش آموزانی که مدعی بودند حذف سمپاد از متوسطه اول به تدریج به متوسطه دوم کشیده می‌شود و حق این افراد تضییع خواهد شد.

این گروه از دانش آموزان می‌گفتند از سال ۸۸ قرار بر تعطیلی مدارس سمپاد بوده است و برای جلوگیری از این اتفاق تا کنون مقاومت‌های زیادی داشتند.

در پلاکارد‌هایی که دانش آموزان مدارس استعداد‌های درخشان همراه خود داشتند مطالبی از بزرگان کشور حک شده بود که توجه به استعداد‌های برتر را بیان می‌کرد.

حذف تدریجی مدارس سمپاد در متوسطه اول

حذف آزمون ورودی برای ورود به پایه هفتم ابهامات بسیاری را برای خانواده‌ها و دانش آموزان درگیر با این موضوع مطرح کرده است مبنی بر این که مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی چه سرنوشتی پیدا خواهند کرد؟

مهدی نوید ادهم دبیرکل شورای عالی آموزش وپرورش در گفت‌وگو با خبرنگار  حوزه آموزش و پرورش گروه علمی پزشكی باشگاه خبرنگاران جوان؛ درباره حذف آزمون ورودی تیزهوشان برای ورود به پایه هفتم اظهار کرد: با توجه به اینکه در سند تحول بنیادین به تربیت پذیری دانش آموزان اشاره شده است سعی می‌کنیم در راستای اجرای این سند عمل کنیم حذف آزمون از دوره ابتدایی یکی از این اقدامات است.

وی ادامه داد: پذیرش در پایه هفتم مدارس سمپاد براساس این مصوبه حذف می‌شود و طی فرایندی سه ساله و تدریجی مدارس تیزهوشان در متوسطه اول حذف خواهد شد، اما این روند در متوسطه دوم به قوت خود باقی است و سازوکار‌هایی برای تقویت این مدارس داریم.
تنوع مدارس دور از عدالت آموزشی است

چالش تنوع مدارس مدت هاست که در نظام تعلیم و تربیت خودنمایی می‌کند و  وزرای آموزش و پرورش هم به این تنوع معترض بودند، اما در عمل اقدامی برای این کاهش انجام نشده است.

اسداله عباسی عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس در گفت‌وگو با خبرنگار  حوزه آموزش و پرورش گروه علمی پزشكی باشگاه خبرنگاران جوان؛ با مثبت دانستن این طرح اظهار کرد:  این اقدام آموزش و پرورش در جهت کاهش تنوع مدارس ارزشمند بوده اما باید مسیر صحیحی برای حرکت در این مسیربه کار گرفته شود.
حذف مدارس تیزهوشان به نام شاداب سازی به کام مدارس غیردولتی؟

خبر حذف آزمون از دوره ابتدایی و منتفی شدن آزمون ورودی مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی علاوه بر آنکه برای دانش آموزانی که در حال آماده سازی تحصیلی خود به منظور شرکت در آزمون بودند رضایت بخش نبود گمانه‌زنی‌هایی نظیر پر رونق شدن مدارس غیردولتی را به دنبال داشت هرچند مجتبی زینی وند رئیس سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی دراین باره گفت: مدارس دولتی چه جز مدارس تیزهوشان باشند و چه نباشند، شرایط خاص خود را در پذیرش دانش آموزان دارند و بحث حذف هم مطرح نیست. این مدارس اگر کیفیت‌بخشی خوبی داشته باشند، مورد استفاده اولیا قرار می‌گیرند. این موضوع که فضایی ایجاد شده که مطرح می‌کند حذف این مدارس باعث تقویت مدارس دیگر می‌شود، فضاسازی است.

یکی از معلمان مدارس تیزهوشان که خود جزو دانش آموزان این نوع از مدارس بوده است در گفت‌وگو با خبرنگار  حوزه آموزش و پرورش گروه علمی پزشكی باشگاه خبرنگاران جوان؛ در واکنش به این مصوبه گفت: به هیچ وجه طرفدار ایجاد استرس در دانش آموزان نیستم، اما حذف تدریجی مدارس تیزهوشان در دوره اول متوسطه با فرض اینکه در دوره دوم متوسطه این مدارس برقرار باشند چندان مناسب به نظر نمی‌رسد چرا که پایه‌های هفتم، هشتم و نهم اساس دوره متوسطه دوم بوده و ورود ناگهانی به مدارس متوسطه دوم به روند آموزشی لطمه می‌زند.

وی افزود: حذف مدارس تیزهوشان می‌تواند مسیری برای پر رونق شدن مدارس غیردولتی شود چراکه دانش آموزان با استعداد‌های برتر سعی می‌کنند مدارسی با کیفیت آموزشی مناسب نظیر مدارس برند غیردولتی را انتخاب کنند که البته در این انتخاب هم همه دانش‌آموزان به جهت شهریه بالای این مدارس در مقایسه با شهریه مدارس تیزهوشان توان پرداخت نداشته و در چنین مدارسی امکان تحصیل پیدا نمی‌کنند که در نتیجه استعداد برتر رو به خاموشی می‌رود.

این معلم مدرسه تیزهوشان بیان کرد: حذف مدارس تیزهوشان مدتهاست که در جامعه زمزمه می‌شود و موضوع جدیدی نیست، اما نباید این موضوع را هم از نظر دور داشت که پرورش افراد با استعداد برتر به جهت توانمند‌های آن‌ها گام مثبتی در بهره‌وری جامعه به دنبال خواهد داشت پس باید سازوکار مناسبی برای کنترل کمی این مدارس در نظر گرفت و شاید مشکل را اصلی را بتوان به چندین سال قبل و رشد کمی و بی‌رویه مدارس تیزهوشان نسبت داد که کارامد بودن این مدارس را خدشه‌دار کرد.

وقتی طرحی مسکوت ناجی شناسایی استعداد‌های برتر می‌شود!

یکی از نگرانی‌هایی که مصوبه حذف آزمون در دوره ابتدایی برای خانواده‌ها ایجاد کرده است گم شدن استعداد‌های برتر دانش آموزان مستعدی است که شاید آزمون چهار گزینه‌ای ملاک خوبی برای سنجش آن‌ها نبوده است، اما حذف آزمون هم چاره کار به نظر نمی‌رسد.

مسئولان آموزش و پرورش راه جایگزین آزمون برای شناسایی استعداد‌های برتر را طرح شهاب می‌دانند و معتقد هستند تقویت این طرح راه چاره‌ای برای دانش آموزان محسوب می‌شود.

شهاب برنامه‌ای بود که در سال ۱۳۸۶، پیش از تصویب سند راهبردی کشور در امور نخبگان، در قالب «طرح شهاب» به تصویب هیأت‌‎امنای بنیاد ملی نخبگان رسید، اما به دلیل سازوکار منطقی و حساب‌شده و همچنین تطابق با روح حاکم بر سند مذکور، نه تنها حذف نشد بلکه با جدیت و قوت بیشتری پیگیری شد و در سال تحصیلی ۹۲-۱۳۹۱ به صورت آزمایشی هفت‌درصد جمعیت دانش‌آموزی هفت استان را که بالغ بر ۴۰ هزار نفر بودند، پوشش داد.

رضوان حکیم زاده معاون آموزش ابتدایی در گفت‌وگو با خبرنگار  حوزه آموزش و پرورش گروه علمی پزشكی باشگاه خبرنگاران جوان؛ در مورد کارایی طرح شهاب عنوان کرد: این طرح با هدف شناسایی استعداد‌های برتر همه دانش آموزان است و با توجه به تجربه خوبی که طی چند سال اخیر برای معلمان حاصل شده است قطعا به فرایند شناسایی استعداد‌های دانش آموزان در فضایی بدون استرس کمک خواهد کرد.

وی درباره روند اجرای این طرح افزود: طرح شهاب روندی حساب شده داشته و نمی‌توان گفت: پوشش آن کند بوده است و براساس شرایط مدارس سعی شده معلمان آموزش لازم را ببینند. گستره‌ای که اجرای طرح دارد و با توجه به سازوکار‌های تقویتی، شهاب جایگزین مناسبی برای شناسایی استعداد‌های برتر دانش آموزان خواهد بود.

معاون آموزش ابتدایی درباره نگرانی شناسایی استعداد‌های دانش آموزان تصریح کرد: خانواده‌هایی که فرزندان با استعداد برتر دارند باید به این موضوع توجه کنند که راه شناسایی این استعداد‌ها کلاس‌ها و موسسات علمی تست زنی نیست علاوه بر آن در دوره دوم متوسطه با توجه به آمادگی شرایط روحی دانش آموزان می‌توانند در آزمون‌ها شرکت کردند.

حکیم زاده به ارزشیابی کیفی توصیفی اشاره و عنوان کرد: با توجه به اجرای این طرح برای دانش آموزان ابتدایی سعی شده تا کودکان کمترین استرس را داشته باشند و خانواده‌ها هم باید به کودکی دانش آموزان احترام بگذارند.

وی با تاکید بر مثبت بودن طرح شهاب و تاثیرگذاری خوب آن بیان کرد: امیدوارم با تقویت این طرح زمینه توسعه آن را در مدارس متوسطه اول هم فراهم کنیم.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که پیش از این فاطمه مهاجرانی سرپرست مرکز ملی پرورش استعداد‌های درخشان درباره طرح شهاب گفته بود: در شرایط فعلی ۱ میلیون و ۸۰۰ هزار دانش‌آموز ابتدایی تحت پوشش طرح شهاب قرار گرفتند و برای این دانش‌آموزان نیم رخ استعدادی تهیه شده است.
وی ادامه داد: در واقع فعلا در مرحله‌ای هستیم که طی ۴ سال اجرای طرح صرفا  استعداد دانش‌آموزان تحت پوشش طرح را استخراج کردیم، اما هنوز کار به طور شفاف اجرایی نشده است.
طرح شاداب سازی مدارس به مقصد می‌رسد؟

حذف استرس و شاداب سازی محیط درس علاوه بر تاکید استاد بالادستی همواره مطالبه عمومی هر محصل و اولیای وی بوده است، اما باید دید این شاداب سازی به چه قیمتی است؟

آموزش و پرورش در اقدامی تقریبا غیرمنتظره صحبت از حذف آزمون در دوره ابتدایی به میان آورد فارغ از اینکه بستر لازم و راه‌های جایگزین معرفی شده چندان مطمئن به نظر نمی‌رسند و با توجه به اوضاع تعلیم و تربیت و گزینش در اغلب مدارس برند که شیوه برگزاری آزمون جز جدایی ناپذیر آن‌ها شده است قول‌های مسئولان هنوز بر جامعه هدف این طرح به طور کامل قابل پذیرش نیست.

حذف آزمون در شرایط فعلی و با وجود هزاران طرح نیمه کاره آموزش و پرورش، این نگرانی را ایجاد کرده است که مانند بسیاری از طرح‌های موجود در نیمه راه،  اجرا به دست فراموشی سپرده شود و چه بهتر که نحوه آزمون به جای پاسخ‌های چهار گزینه‌ای به شیوه‌ای همچون مصاحبه، ارزیابی عملکرد و مواردی از این دست تغییر پیدا می‌کرد.

حال باید دید با موج رضایتی که آموزش و پرورشی‌ها از آن صحبت می‌کنند و مخالفتی که بخشی از جامعه به دلیل ابهامات این طرح و آینده نامعلوم آن برای افراد تیزهوشان جامعه یا آن مواجه است در نهایت به چه مسیری ختم می‌شود؟