تاثیر عدم مدیریت شبکه‌های اجتماعی بر روابط خانواده

یک روانشناس سلامت درباره تاثیر خطرات فضای مجازی می‌گوید: همه افراد در جامعه و خانواده در معرض خطر هستند، البته برخی از گروه‌ها مانند کودکان و نوجوانان و گروه‌هایی که هنوز ارزش‌ها به صورت جدی در نهادشان شکل نگرفته و در پی کسب هویت هستند را حساس‌تر و پرخطرتر می‌دانیم چرا که دانش و تجربه کمتری دارند اما واقعیت این است که نمی‌توانیم خطرات را به گروه سنی خاص محدود کنیم.

کد خبر: ۱۲۴۵۸۰۱

تاریخ: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ - ۱۱:۰۲

به گزارش خبرگزاری دانا، مریم حاجیلو- دکترای روانشناسی سلامت و مشاور خانواده در این‌باره بیان کرد: فضای مجازی و اینترنت جزو لاینفک زندگی‌های امروز هستند و نمی توان با آن مقابله و از ورود آن به زندگی جلوگیری کرد، اما استفاده نادرست و غیر اصولی از این ابزار که در عین حال مفید و کاربردی است و به رشد و ارتقای شخصی و روابط کمک می‌کند، به جای آنکه فرصت باشد، آن را به تهدیدی تبدیل کرده است.

وی با بیان اینکه ارتباط یکی از پایه‌های اصولی روابط سالم بین اعضای خانواده و اجتماع است، ادامه داد: ارتباط موثر و سالم از بسیاری اتفاقات منفی و ناخوشایند در خانواده جلوگیری می‌کند. استفاده کنترل نشده و بدون دانش از فضای مجازی به این ارتباط موثر میان اعضای خانواده لطمه می‌زند، یعنی به جای آن که افراد با مولفه‌های ارتباط سالم به یکدیگر مرتبط شوند، زمان‌های زیادی را به این ابزار اختصاص می‌دهند و از روابط غافل می‌شوند.

این مشاور خانواده که در برنامه‌ای رادیویی صحبت می‌کرد، در بخش دیگری از این برنامه در پاسخ به این سوال که آیا خطرات فضای مجازی محدود به گروه سنی خاصی است یا همه افراد در معرض خطر هستند؟، گفت: همه افراد در جامعه و خانواده در معرض خطر هستند، البته برخی از گروه‌ها مانند کودکان و نوجوانان و گروه‌هایی که هنوز ارزش‌ها به صورت جدی در نهادشان شکل نگرفته و در پی کسب هویت هستند را حساس‌تر و پرخطرتر می‌دانیم چرا که دانش و تجربه کمتری دارند اما واقعیت این است که نمی‌توانیم خطرات را به گروه سنی خاص محدود کنیم.

به گفته حاجیلو،‌ در واقع میزان خطر برای افراد مختلف به میزان دانش و قدرت مدیریت آنها در فضای مجازی بستگی دارد.

در ادامه لیلا وصالی- معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران با بیان اینکه رسانه‌های نوین نقاط مثبت و نقاط منفی زیادی دارند که اگر به آنها توجه نشود می‌تواند اثرات مخرب و عمیقی بر خانواده داشته باشد، اظهار کرد: از این رو بحث سواد رسانه‌ای برجسته می شود. باید به این موضوع توجه داشت که ورود به یک مسیر بدون نقشه راه و هدف مشخص، صرف علاقه‌مندی سبب ایجاد دردسرهای زیادی برای ما می‌شود.

بنابر اظهارات وصالی،‌ شکل‌گیری روابط نادرست بیشترین معضل را برای افراد در فضای مجازی ایجاد کرده است. در فضای حقیقی برای ارتباط برقرار کردن با فردی، ویژگی‌های بسیار زیادی ملاک انتخاب ما قرار می‌گیرند و خصوصیات متعددی در افراد ما را متقاعد می‌کند که فرد مقابل شایستگی برقرار ارتباط را دارد یا خیر اما شناخت ما از افراد در فضای مجازی محدود به کلماتی است که برای ما می‌نویسند که ممکن است از جایی کپی شده باشد و ما از آن لذت ببریم.

این معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران، در پاسخ به این سوال که این انجمن در راستای افزایش سواد رسانه‌ای چه اقداماتی را انجام داده است؟ بیان کرد: جلساتی برای آموزش بخش‌های مختلف سواد رسانه‌ای و تربیت مدرس در این حوزه در استان‌های مختلف تدارک دیده شد. اولیای دانش آموزان به واسطه ارتباط با انجمن اولیاء و مربیان می‌توانند از پکیج‌های آموزشی استفاده کنند. همچنین دفتر تکنولوژی‌های آموزشی در حال تهیه بسته‌هایی برای والدین، معلمان و دانش آموزان است.

در ادامه اکبر الیاسی- مدرس سواد رسانه‌ای نیز تصریح کرد: هدف اصلی اینترنت برداشتن فاصله‌های جغرافیایی میان انسان‌ها در سراسر دنیا و ایجاد تحول در عرصه ارتباطات بود، اما با ورود وسایل نوین ارتباطی، خانواده‌ها بیشتر تنهایی را احساس کردند.

وی افزود: متاسفانه استفاده مدیریت نشده از شبکه‌های اجتماعی بر روابط خانواده تاثیر بسزایی دارد. از جمله این تاثیرات می‌توان به افزایش طلاق، از بین رفتن حریم‌ها، کاهش گفت‌وگو، تنوع‌طلبی عاطفی و جنسی، کاهش اعتماد، افزایش سو تفاهم و کاهش صمیمیت و ارتباط عاطفی اشاره کرد.

الیاسی معتقد است: ما موفق نشده‌ایم در این زمینه فرهنگ سازی کنیم، به طوری که بر اساس آمار رسمی، در کشور ما ۱۲ میلیون کاربر ایرانی زیر ۱۸ سال در کانال تلگرام فعالیت می‌کنند چراکه استفاده از موبایل، اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در کشور ما فرهنگ سازی نشده است. از این رو باید استفاده از موبایل و اینترنت را در کشور فرهنگ‌سازی کنیم و کنترل لازم بر روی وب سایت‌ها و شبکه‌های مجازی صورت بگیرد.

این مدرس سواد رسانه‌ای در ادامه در پاسخ به این سوال که آیا در دنیا برای استفاده کودکان از فضای مجازی و وسایل هوشمند مانند موبایل استانداردی تعریف شده است؟، بیان کرد: در کشورهایی مانند انگلیس استانداردهایی وجود دارد. به عنوان مثال برای کودکان زیر ۱۲ سال تلویزیون‌ها و گوشی‌هایی تهیه شده که دسترسی کودکان به کانال‌ها و شبکه‌های متعدد اینترنتی را محدود می‌کند و اجازه نمی دهد کودکان وارد هر سایت و کانالی شوند.