پیدا و پنهان تاثیر تعطیلات گسترده در آموزش و پرورش/ چالش‌هایی که ماه‌های آتی خود را نشان می‌دهد

سال تحصیلی ۹۹-۹۸، سال سختی برای نظام آموزشی کشور بود؛ تعطیلات گسترده به دلیل شیوع آنفلوآنزا، سرما و یخبندان و آلودگی هوا و پس از آن تعطیلات یک ماهه اسفند که هنوز مشخص نیست تا کی ادامه دارد.

کد خبر: ۱۲۴۶۸۷۹

تاریخ: ۲۴ اسفند ۱۳۹۸ - ۱۳:۱۳

به گزارش خبرگزاری دانا از مهر مدارس تعطیل است؛ این خبر جدیدی برای دانش آموزان، معلمان و اولیا در سال تحصیلی ۹۸-۹۹ نیست اما تعطیلات یک ماهه اسفند مدارس که به دنبال شیوع کرونا در کشور رخ داد و هنوز مشخص نیست بازگشایی مدارس چه زمانی رخ خواهد داد، شوک بزرگی برای ذی نفعان حوزه تعلیم و تربیت بود؛ شوکی که اثرات پیدا و پنهان آن قطعاً تا مدت‌ها در آموزش و پرورش می‌ماند.
شرایط کشور این روزها خاص است، برای رفع نگرانی‌ها درباره شیوع کرونا همه باید تلاش کنند و آموزش و پرورش نیز یکی از این نهادهاست. تمرکز مدیریت کشور این روزها بیشتر بر جلوگیری از آسیب‌های یک بیماری است که به صورت جهانی اثرات مخربی بر تمام شئون زندگی انسان‌ها گذاشته است؛ تعطیلی مدارس در بسیاری از کشورها به دنبال شیوع این ویروس رخ داده است. در این میان اما در همین میانه بحران لازم است افقی بلندمدت و برنامه‌ای دقیق برای جبران هر آنچه از اثرات شیوع این بیماری بر بدنه آموزش و پرورش است اندیشیده شود. این گزارش سعی می‌کند نگاهی به آسیب‌های تعطیلات طولانی مدارس در کشور که پیش از اسفند به دلایلی چون شیوع آنفلوآنزا، سرما و یخ زدگی معابر، آلودگی هوا و… به صورت گسترده‌ای رخ داد و از اسفند نیز به دلیل شیوع کرونا این تعطیلات باعث شد پروسه تعلیم و تربیت با خطر جدی مواجه شود، بیاندازد.

درس‌هایی که مشخص نیست با چه سطح از یادگیری در دانش آموزان بسته می‌شود

آموزش و پرورش بلافاصله پس از اعلام تعطیلی مدارس در اسفند ماه دست به کار شد و معلمان را بسیج کرد تا از طریق شبکه آموزش و بعد با همراهی شبکه ۴، دروس را به صورت زنده به دانش آموزان ارائه کند. تقویم زمانی فشرده و تقریباً پر و پیمانی چیده شد که این روزها حتی روزهای جمعه نیز بچه‌ها را پای تلویزیون می‌نشاند. هر چند امکان دانلود این برنامه‌ها نیز مهیاست. از گوشه و کنار و از مدارس خبر می‌رسد که معلم‌ها نیز از طریق سایت‌های مدارس، فضای مجازی و… پیگیر تدریس دروس و حتی ارائه مشق و تحویل گرفتن آن از دانش آموزان هستند. وزیر آموزش و پرورش بارها در این روزها اعلام کرده است که آموزش تعطیل بردار نیست.

اما واقعیت این است که این نخستین تجربه جدی آموزش مجازی در کشورمان است، علیرغم اینکه سال‌ها درباره لزوم ایجاد زیرساخت‌های آن بحث شده بود و حتی طرح‌هایی چون تبلت دانش آموزی نیز مطرح شده بود. نبود زیرساخت‌های لازم در کشور امروز شاید مهمترین چالش آموزش مجازی باشد. اینکه معلمان عموماً تمرینی برای چنین آموزش‌هایی ندیده‌اند و اتفاقاً تدریس مجازی یکی از سخت‌ترین کارهایی است که شاید حتی هر فردی برای آن ساخته نشده باشد. اینکه در بسیاری از مناطق کشور پوشش اینترنت و حتی شبکه‌های تلویزیونی وجود ندارد یا به دلیل سبک زندگی افراد (روستایی و عشایری) این آموزش‌ها مؤثر واقع نشود. حتی در همین روزها نگاهی به نحوه تدریس معلمان در تلویزیون نشان می‌دهد چه میزان ناپختگی در تدریس دروس توسط معلمان وجود دارد و عدم آشنایی آنها با آموزش مجازی و شناخت تصویر باعث شده است کیفیت در بخشی از این تدریس‌ها پایین بیاید. البته این یک امر طبیعی است چون آموزش و پرورش در موقعیت خطیری در حال آزمون و خطاست اما همین خطاها می‌تواند اثر خود را در تعمیق یادگیری بچه‌ها به جا بگذارد.

آموزش در دوره کودکی فرار است و تمرین و تکرار یکی از مهمترین روش‌های تعمیق یادگیری است که عملاً اگر خانواده‌ها همکاری نکنند از دست می‌رود و طبیعی است در این روزها والدین نگرانی‌های جدی تری دارند تا نگرانی درباره یادگیری دروس بچه‌هایشان از سوی دیگر هر مقطع تحصیلی در حوزه آموزش مجازی با چالشی منحصر به فرد رو به روست. در مقطع ابتدایی شاید مهمترین دروس برای آموزش روی آنتن می‌رود اما کودکان که مخاطبان این دروس هستند بیش از دیگر دانش آموزان با فضای مجازی و آموزش از آن طریق نا آشنا هستند. بارها معاون آموزش ابتدایی عنوان کرده است که نیاز است برای این آموزش‌ها والدین در کنار بچه‌ها باشند اما چه میزان رصد و نظارتی می‌تواند در این حوزه باشد؟ از سوی دیگر آموزش در دوره کودکی فرار است و تمرین و تکرار یکی از مهمترین روش‌های تعمیق یادگیری است که عملاً اگر خانواده‌ها همکاری نکنند از دست می‌رود و طبیعی است در این روزها والدین نگرانی‌های جدی تری دارند تا نگرانی درباره یادگیری دروس بچه‌هایشان. کافی است گشتی در فضای مجازی بزنید.

در مقطع متوسطه اول گرچه آموزش‌ها راحت تر منتقل می‌شود و پوشش دروس نیز خوب است اما خصوصاً در پایه نهم که سال مهم هدایت تحصیلی دانش آموزان است، باید نگران اجرایی شدن واقعی این هدایت تحصیلی و افت تحصیلی دانش آموزان باشیم.

در مقطع متوسطه دوم اما مشکل اصلی این است که تعداد دروس غیر تکراری در شاخه‌های مختلف نظری و فنی و حرفه‌ای به قدری زیاد است که هر روز تمام شبکه‌های تلویزیون بسیج شوند نمی‌توانند همه این دروس را آموزش دهند و از سوی دیگر درس‌های مهارتی شاخه فنی حرفه‌ای عملاً جایی نمی‌تواند در این آموزش‌ها داشته باشد و بسیاری از دروسی که اتفاقاً در راستای آموزش‌های مهارتی و تربیتی آموزش و پرورش بود از گردونه خارج می‌شود.

عباس سلطانیان مدیرکل دفتر آموزش متوسطه نظری وزارت آموزش و پرورش پیشتر در این باره گفته بود: اکنون در شاخه نظری چهار رشته ریاضی فیزیک، تجربی، انسانی و معارف در سه پایه داریم و مجموع عناوین درس‌ها به ۱۸۲ عنوان درس می‌رسد. اینها به سه بخش تقسیم می‌شود تعدادی دروس مشترک همه شاخه‌ها و رشته‌ها است. برخی دروس بین دو رشته مشترک است. دسته سوم نیز دروس تخصصی هر رشته است. اگر بخواهیم بر اساس این فرصت خوبی که رسانه ملی در اختیار ما قرار داده استفاده کنیم باید به نکاتی توجه داشته باشیم. ما کار را از دهم اسفند شروع کردیم و ۳۰ عنوان برنامه را در این هفته پخش کرده‌ایم اما امکان پوشش همه دروس وجود ندارد. تعداد دروس تخصصی ۹۵ عنوان است. در شاخه کاردانش و فنی ۱۰۰۵ عنوان کتاب و استاندارد مهارتی داریم. ۲۲ عنوان دروس عمومی، ۵ عنوان شایستگی غیرفنی است و استانداردهای مهارتی کاردانش ۵۴۰ مورد است. هفته گذشته ۴ برنامه به این شاخه اختصاص پیدا کرد. دوستان ما اولویت بندی می‌کنند و دروس پایه مشترک را ارائه می‌کنند و وقتی وارد رشته‌های هنرستانی می‌شویم رشته‌های پرمخاطب و گسترده را انتخاب می‌کنند.

علیرضا کمرئی معاون آموزش متوسطه نیز در برنامه تلویزیونی سلام صبح به خیر تاکید کرد: در این دوره برای آموزش از رسانه‌های متعدد استفاده می کنیم، رسانه برای ما آموزش مکمل بوده و جریانی که منجر به یادگیری و تعلیم و تربیت می شده، حضور معلم در کلاس درس است. در شرایط حال حاضر این فضا بر ما تحمیل شده است که روشی اتخاذ کنیم تا هم ارتباط معلم و دانش آموز حفظ شود و هم یادگیری در سطح وسیع اتفاق بیفتد. تا اول اسفندماه قریب به ۷۰ درصد مطالب درسی و اهداف دروس تحصیلی براساس بودجه بندی‌ای که صورت گرفته بود، محقق شده است و ۳۰ درصد مطالب باقی مانده که باید تدریس می‌شد. در دوره متوسطه اول کار ما راحت تر است اما در دوره متوسطه دوم ما بیش از ۱۸۲ درس در شاخه‌های مختلف داریم که کار ما را قدری سخت می‌کند اما خوشبختانه ۹۵ درس تکراری داریم که در حال حاضر ۹۰ درس آن را از طریق تلویزیون ارائه می‌دهیم. معلمان نیز همین تدریس را با توضیحات تکمیلی‌تر در اختیار دانش آموزان می‌گذارند و آن را بازنشر می‌دهند. در پرتال های استانی نیز این درس‌ها قرار می‌گیرد.

وی در پاسخ به پرسشی در خصوص اینکه اگر تعطیلات ادامه پیدا کند آیا هنگام بازگشایی مدارس، دروس از جایی تدریس می‌شود که پیش از تعطیلات قطع شده بود یا از جایی که از طریق صدا و سیما تدریس شده است؟ اظهار داشت: چون تقریباً درباره آغاز مجدد سال تحصیلی یقین نداریم که بتوانیم برنامه ریزی مشخصی داشته باشیم سناریوهای متفاوتی را در نظر گرفته‌ایم. مطلوب‌ترین شکل برای ما این است که فرصت ۴ تا ۶ هفته‌ای برای مرور دروس در اختیار مدارس باشد اگر در فروردین ماه مدارس دایر شود این فرصت مهیا است اما اگر به خرداد برسیم در یک تنگنا قرار می‌گیریم اما باز هم آموزش و پرورش سناریوی دیگری پیش بینی کرده که اگر لازم باشد درباره گسترش زمان آموزش تصمیم می‌گیریم.

با توجه به زمانی که صدا و سیما در اختیارمان گذاشت که ۴ باکس ۲۵ دقیقه‌ای بود، اولویت را گذاشتیم بر دروسی که مشترک است و همه می‌توانند از آن استفاده کنند مصطفی آذرکیش مدیرکل دفتر آموزش‌های فنی، حرفه‌ای و کاردانش نیز پیش تر در گفتگو با خبرنگار مهر گفته بود: ما در هنرستان‌ها عناوین بسیار متفاوتی داریم. یک سری دروس عمومی داریم که مشترک همه شاخه‌های فنی حرفه‌ای و کاردانش است که ۲۲ عنوان است. شایستگی‌های غیرفنی که باز هم مشترک است شامل ۵ عنوان است و ۶ کتاب هم شامل دروس پایه مشترک میان رشته هاست که شامل سه کتاب ریاضی یک کتاب فیزیک، یک کتاب شیمی و یک کتاب زیست است. اینها عناوینی است که مشترک برای همه بچه‌های کاردانش و فنی و حرفه‌ای است. ما نیز با توجه به زمانی که صدا و سیما در اختیارمان گذاشت که ۴ باکس ۲۵ دقیقه‌ای بود، اولویت را گذاشتیم بر دروسی که مشترک است و همه می‌توانند از آن استفاده کنند.

وی در پاسخ به این پرسش که اصل تربیت نیروی ماهر که هدف رشته‌های فنی است، در دروسی است که تخصصی هستند و این روزها جایی در آموزش نمی‌توانند داشته باشند، بیان کرده بود: بحث شایستگی‌های فنی در حوزه فنی بسیار گسترده است. در شاخه فنی حرفه‌ای ما ۲۴۶ عنوان کتاب داریم. یعنی ۴۱ رشته داریم و هر رشته ۴۶ کتاب دارد که بسیاری از آنها کاملاً غیرتکراری است. در شاخه کاردانش ۵۴۰ عنوان غیرتکراری در بحث استانداردهای مهارت آموزی داریم. حال ما دروس استانداردهای شغلی را هم داریم که اختیاری است. با ظرفیتی که رسانه ملی در اختیار ما گذاشته است ما حتی دو رشته حسابداری و کامپیوتر که فراگیری بالایی در میان هنرجویانمان دارد را در برنامه گنجاندیم اما بیش از این نمی‌توان از این روش کاری را پیش برد.

آذرکیش در پاسخ به این پرسش که آیا برای جبران کارگاه‌ها به طور مشخص برنامه ریزی خاصی شده است تا فارغ التحصیلان امسال نیز با مهارت تربیت شوند، گفته بود: حتماً برنامه ریزی با توجه به شرایط را خواهیم داشت. بخشی که در ظرفیت ماده ۹۶ آئین نامه اجرایی مدارس ذکر شده است و گفتم. یک قانون هم هست که اگر پودمانی را دانش آموزان نتوانند بگذرانند می‌توانند تا سال ِآینده آن پودمان را جبران کنند. ممکن است حتی قوانین جدیدی هم وضع شود. به هر حال جای نگرانی نیست و ما کنار محصلان هستیم.

در آخرین اظهار نظر نیز شامگاه گذشته عبدالرسول عمادی مشاور وزیر آموزش و پرورش در برنامه تلویزیونی پرسشگر اعلام‬ کرد‬ که‬ اگر‬ تعطیلات‬ بعد از عید نوروز هم تداوم یابد. حداقل ۵ سناریو را برای وضعیت‌های محتمل پیش بینی کرده‌ایم.‏‎‬ اولین سناریو، تشکیل کلاس‌ها بعد از ۱۵ فروردین است. به این ترتیب یک ماه وقفه اسفند ماه را داریم که با آموزش ‏در فضای مجازی، ارتباط معلمان با دانش آموزان و آموزش تلویزیونی تا حدی جبران شده است و پیش بینی شده ۵ شنبه‌ها هم در ‏صورت بازگشایی مدارس به روزهای آموزش افزوده شوند. در این صورت تغییر چندانی در برنامه امتحان نخواهیم داشت.‏‎

وی‬ گفت: البته پیشنهاد کردیم با توجه به یک ماه تعطیلی اسفند، امتحانات به جای روزهای ابتدایی ‏خرداد، از ۱۷ خرداد برگزار و کنکور هم ۱۵ تا ۲۰ روز معوق شود.‏‎ سناریوی بعدی این است که مدارس ‏از اول اردیبهشت باز شود و به همین نسبت آزمون‌ها با تأخیر برنامه‌ریزی می‌شوند و پیشنهاد می‌شود کنکور هم یک تا دو هفته ‏به تعویق بیفتد و نیمه خرداد تا اواخر خرداد را برای آن پیش بینی کردیم.‏‎ اگر تا آخر خرداد هم نتوانیم کلاس‌ها را تشکیل دهیم باید به برگزاری آزمون‌ها در مرداد و شهریور فکر کنیم و ‏آزمون سراسری هم در مرداد یا شهریور برگزار شود. البته باید حواسمان باشد به سال تحصیلی بعد آسیب نرساند.‏‎

گرچه آموزش و پرورش تمام همت خود را گذاشته است تا جبرانی برای تعطیلی آموزش دروس در این ایام داشته باشد اما این آموزش‌ها نه پوشش همه دروس را می‌دهد و نه حتی به پای آموزش حضوری می‌رسد و بیراه نیست اگر نگرانی جدی درباره کیفیت یادگیری دانش آموزان در سال تحصیلی جاری وجود داشته باشد مشاور وزیر آموزش و پرورش با بیان اینکه پیشنهاد ما این است که تشکیل کلاس حضوری برای رفع اشکال حتماً در برنامه‌ها ‏باشد، گفت: حتی اگر بعد از عید کلاس‌ها باز هم با تأخیر شروع شد باید فرجه‌ای برای رفع اشکال گذاشته و بعد امتحانات برگزار ‏شود.‏‎

از همه این صحبت‌ها می‌توان به این نتیجه رسید که گرچه آموزش و پرورش تمام همت خود را گذاشته است تا جبرانی برای تعطیلی آموزش دروس در این ایام داشته باشد اما این آموزش‌ها نه پوشش همه دروس را می‌دهد و نه حتی به پای آموزش حضوری می‌رسد و بیراه نیست اگر نگرانی جدی درباره کیفیت یادگیری دانش آموزان در سال تحصیلی جاری وجود داشته باشد و از آنجایی که تمرین و تکرار نیز عملاً از گردونه آموزش‌های مجازی هم خارج شده است، تعمیق یادگیری نیز به خطر می‌افتد. حال همه این دانش آموزان در هر صورت باید سال تحصیلی آتی به مقطعی بالاتر بروند و تازه چالش اصلی سال آینده سر تک تک کلاس‌های درس خود را نشان خواهد داد.

مسائل تربیتی و پرورشی تماماً به حاشیه رفت

با اینکه آموزش و پرورش دو سالی است تاکید بسیاری بر مباحث تربیتی، پرورشی دارد و سعی دارد این مباحث را همپای آموزش دروس بالا بیاورد و انواع طرح‌ها را برای این منظور تدارک دید و کتاب‌های درسی از جمله تفکر، مهارت‌های زندگی، محیط زیست و… را در برنامه‌های درسی گنجاند، اما عملاً در این سال تحصیلی آنچه می‌توان گفت مظلوم ترین مباحث آموزش و پرورشی است، مباحث تربیتی است. اما این به حاشیه رانده شدن چه اثراتی به جا می‌گذارد و تعطیلات گسترده چه آسیبی به مباحث تربیتی می‌زند؟

محمد داوری کارشناس مسائل آموزش و پرورش و مشاور تحصیلی با سابقه در گفتگو با خبرنگار مهر درباره چالش‌های تعطیلی مدارس گفت: موضوع اصلی این است که هیچ روشی نمی‌تواند مسائل تربیتی و پرورشی مغفول مانده شده را جبران کند و حتی بخش آموزشی نیز تا درصد زیادی جبران نخواهد شد. یکی از موضوعات اصلی این است که آموزش مجازی همه دانش آموزان را پوشش نخواهد داد. حتی در کشورهای توسعه یافته نیز آموزش مجازی جایگزین مدرسه نشده است. اما اجازه بدهید بگویم آسیب‌های تربیتی و پرورشی که بچه‌ها با توجه به تعطیلات گسترده امسال می‌خورند مهمتر است.

وی ادامه داد: خانواده‌ها تا حدی دغدغه آموزش را دارند و بعدها دنبال جبران آن می‌روند اما دغدغه مسائل تربیتی و آسیب‌ها را کمتر دارند.

وی در پاسخ به این پرسش که به نظر می‌رسد بحث هدایت تحصیلی نیز با توجه به شرایط موجود آسیب جدی خواهد خورد، گفت: در شرایط عادی هم ما با موضوع هدایت تحصیلی مشکلات جدی داشتیم و امسال که شرایط غیرعادی است مشکلات چند برابر خواهد شد. من همین روزها درگیر این ماجرا هستم. بخش زیادی از ثبت نام اولویت‌ها مانده و مهلت آنکه ۲۰ اسفند بود هم تمام شده و اعلامی برای تمدید آن نشده است. ما قبلاً در کیفیت دچار مشکل بودیم امسال در کمیت هم به مشکل خواهیم خورد. برخی از مشاوران دارند به صورت تک به تک به خانواده‌ها و دانش آموزان تماس می‌گیرند و درباره هدایت تحصیلی صحبت می‌کنند اما سامانه هدایت تحصیلی که مراحل مختلف دارد باید تعیین تکلیف کند و مراحل را تمدید کند. در غیر این صورت درصد زیادی از دانش آموزان اصلاً فرایند هدایت تحصیلی انجام نخواند داد.

داوری گفت: تست‌های رغبت سنج و استعداد سنجش در شرایط عادی بارها تمدید می‌شد و در این شرایط حتی اگر تمدید شود باز مشکل خواهیم داشت. موضوع مهم این است که بحث تعطیلی در مقاطع مختلف و مناطق مختلف اثرات متفاوتی دارد و باید به این تفاوت‌ها توجه کنیم. آسیب بخش آموزشی در مناطق محروم و توسعه نیافته که به اینترنت و گوشی‌های اندروید دسترسی ندارند بیشتر است. به جز یک سری مدارس که خودشان مبتکرانه از قبل نرم افزار داشتند و سایتی را مجهز کرده بودند و آموزش مجازی داشتند، بقیه مشکلات جدی در این زمینه خواهند داشت.

وی در پاسخ به این پرسش که منظور از آسیب‌های تربیتی فرایند تعطیلی طولانی مدت چیست، گفت: من همین الان هم که دارم به مصادیقش فکر می‌کنم تنم می لرزد. دانش آموزان به دلایل مختلف به ویژه متأثر از شکاف نسل‌ها با پدر و مادر و خانواده مشکلات جدی دارند و پدر و مادرها به دلایل متفاوت ناتوان در حل مشکلات هستند. مدرسه اولین پناهگاه در دسترس و همراه با مشاور برای بسیاری از بچه‌ها برای حل مشکلاتشان است.

این کارشناس و مشاور توضیح داد: آسیب‌های اجتماعی دیگر مثل آسیب‌های مرتبط با مواد مخدر، متأثر از جدایی والدین و ضعف فرهنگی و اقتصادی خانواده عمده آسیب‌هایی است که این روزها رها شده‌اند. حتی دبیران و پرسنل مدرسه در کنار درس به این مسائل می‌پردازند و این بخش نگرانی بزگ ما در این روزهای تعطیل است که چه بر سر مشکلات این بچه‌ها می‌آید. برخی خانواده‌ها پیگیر و حامی هستند و در این ایام هم پیام می‌دهند و یا تماس می‌گیرند و برای حل مشکلات کمک می‌گیرند اما اکثریت اینگونه نیستند. من معتقدم بسیاری از این بچه‌های در آسیب این روزها در منزل نمی‌مانند و برای آنها این تعطیلات یک باتلاق خواهد بود.

وی در پاسخ به این پرسش که وقت باز شدن مدارس و داشتن فرصت زمان آموزش چه راهکاری برای جبران این خسارت‌ها دارید، گفت: راهکارها عموماً در قالب طرح‌ها می‌آید. مثلاً ما طرح نماد را داریم اما مشکل این است که زمینه سازی فرهنگی در این زمینه صورت نگرفته و همکاری‌های بین بخشی که لازمه موفقیت این طرح‌ها است صورت نمی‌گیرد و علیرغم تاکید مسئولان بر جدی گرفتن آسیب‌های اجتماعی اما در عمل اتفاقی رخ نمی‌دهد و شاید در قالب جلسات گزارش‌هایی داده شود اما اتفاق عملیاتی را شاهد نیستیم. ما باید نیروهای متخصص را افزایش دهیم و صدا و سیما وارد گود شود و فرهنگ سازی های لازم صورت بگیرد. در هر صورت باید به شکل جدی به این مشکل نگاه واقع بینانه شود و از حال راهکاری برایش دید.

چگونه معلمانی سال آینده جذب آموزش و پرورش می‌شوند؟

یکی دیگر از نگرانی‌های جدی که به دلیل تعطیلات طولانی و نامعلوم وجود دارد، کیفیت معلمانی است که سال آینده جذب دستگاه تعلیم و تربیت می‌شوند؛ حال چه این معلمان از دانشگاه فرهنگیان و شهید رجایی بیایند چه آنهایی که از طریق ماده ۲۸ جذب شده‌اند. این روزها عملاً آموزش در دانشگاه فرهنگیان تعطیل است و نهایتاً دروسی می‌تواند به فضای مجازی بیاید که دروس عملی نباشند. حال آنکه مهمترین درس معلمان دروس پداگوژی، مهارتی و کارورزی است. این دروس عملاً در سال تحصیلی جاری امکان اجرایی شدن ندارد. حتی کارگاه‌های مهارتی که طبق قانون معلمانی که از طریق ماده ۲۸ جذب می‌شوند باید در دانشگاه فرهنگیان ببینند نیز در هاله‌ای از ابهام است و این احتمال قوی است که این معلمان سال تحصیلی آتی سر کلاس بروند اما دوره‌های مهارتی برای معلمی ندیده باشند. با توجه به نیاز شدید آموزش و پرورش به جذب معلم نیز بعید است که جذب آنها تا رسیدن به کیفیت لازم به تعویق بی افتد.

اگر تعطیلات بر همین منوال ادامه پیدا کند، ما کارورزی را از بعد از تعطیلات نوروز، به شکل دیگری تعریف می‌کنیم. دروس پژوهشی، تحلیل محتوای الکترونیکی و دروس پداگوژی ما از این جنس هستند پرویز انصاری راد سخنگوی ستاد پیشگیری و کنترل بیماری کرونا در دانشگاه فرهنگیان و معاون دانشجویی دانشگاه فرهنگیان در گفتگو با خبرنگار مهر در این خصوص گفت: درباره دروس عملی متعاقباً تصمیم‌گیری می‌شود. این دروس عموماً به شکل کارورزی ارائه می‌شود و به دلیل تعطیلی مدارس، عملاً امکان کارورزی مهیا نیست. اگر تعطیلات بر همین منوال ادامه پیدا کند، ما کارورزی را از بعد از تعطیلات نوروز، به شکل دیگری تعریف می‌کنیم. دروس پژوهشی، تحلیل محتوای الکترونیکی و دروس پداگوژی ما از این جنس هستند. شاید مجبور باشیم به جای کلاس‌های پژوهشی، به سمت روایت‌پژوهی یا درس‌پژوهی در کارورزی حرکت کنیم البته امیدواریم بعد از تعطیلات نوروز، همه چیز به شرایط عادی بازگردد و ما بتوانیم عقب‌ماندگی‌های پیش‌آمده را بر سر کلاس جبران کنیم.

انصاری راد همچنین در پاسخ به پرسش دیگری مبنی بر اینکه یکی از وظایف دانشگاه فرهنگیان، برگزاری دوره‌هایی برای معلمانی است که طبق ماده ۲۸ گزینش و جذب شده‌اند و در حال حاضر این آموزش‌ها نیز تعطیل شده و از سوی دیگر، از ابتدای مهر سال آینده باید آنها بر سر کلاس بروند، تکلیف آنها چیست؟ افزود: حدود ۱۳ هزار نفر اعلامی به دانشگاه فرهنگیان داشته‌ایم که طبق ماده ۲۸ امسال گزینش شده‌اند که تعداد قابل توجهی است. قرار بر این بود که بعد از تعطیلات نوروزی، دوره‌هایی برای این افراد در پایان هر هفته برگزار شود؛ این آموزش‌ها به نوعی مهارت‌آموزی است و پیش از رفتن آنها بر سر کلاس ضروری است. اگر وضع بر همین منوال باشد، عملاً برگزاری این دوره‌ها نیز امکان‌پذیر نخواهد بود و مجبوریم دروس را به صورت غیرحضوری ارائه دهیم که ما موافق آن نیستیم. با این مسئله که با کسب تکلیف از وزارت آموزش و پرورش، مهارت‌آموزی این افراد به تعویق می‌افتد و از مهرماه نمی‌توانند بر سر کلاس بیایند، موافق هستیم اما ممکن است به دلیل نیاز آموزش و پرورش به معلم، مجبور باشیم از هر زمانی که شرایط کشور به حالت عادی بازگشت، دوره‌های این افراد را به صورت فشرده برگزار کنیم و از آنهایی این تضمین را بگیریم که حتی اگر مهرماه بر سر کلاس رفتند، همچنان دوره‌های کارورزی خود را ادامه دهند.

دیگر چالش‌ها؛ شاید وقتی دیگر

اما همه مشکلات به همین موارد ختم نمی‌شود. طرح‌هایی که این روزها به تعویق افتاده است مثل طرح شهاب یا طرح بوم و اثرات آن برای راه اندازی جدی مجدد آن، مشکلات مربوط به تناقض‌هایی در دریافت شهریه مدارس غیردولتی و حتی سرویس مدارس برای ایام تعطیل، افت تحصیلی یا حتی گسترش ترک تحصیل در مناطق محروم و روستایی و عشایری، استرس بچه‌هایی که این روزها باید در قرنطینه خانگی باشند و نبود برنامه‌ای برای پر کردن اوقات فراغتشان، مشکلات حرکتی که بچه‌ها با آن رو به رو خواهند شد، تغییر سبک زندگی برخی از بچه‌ها به دلیل اخت بیشترشان با فضای مجازی، مشکلات مربوط به دانش آموزان پای کنکور، مشکلات تولید و توزیع کتاب‌های درسی و… این قصه سر دراز دارد….