تعطیلی ادامه دار مدارس و چالش هایی که هر روز بیشتر می شود

مدارس تعطیل است؛ این خبر تکراری این روزها برای دانش آموزان، معلمان و اولیا است. تعطیلات یک ساله ای که در مدارس به دنبال شیوع کرونا در کشور رخ داد و هنوز مشخص نیست بازگشایی چه زمانی رخ خواهد داد، این شوک بزرگی برای ذی نفعان حوزه تعلیم و تربیت بود؛ شوکی که اثرات پیدا و پنهان آن قطعاً تا مدت‌ها در آموزش و پرورش می‌ماند.

کد خبر: ۱۲۵۴۸۸۳

تاریخ: ۱۵ بهمن ۱۳۹۹ - ۰۹:۰۶

نرگس درودیان، خبرگزاری دانا، سرویس آموزش، شرایط کشور این روزها خاص است، برای رفع نگرانی‌ها درباره شیوع کرونا همه باید تلاش کنند و آموزش و پرورش نیز یکی از این نهادهاست. تمرکز مدیریت کشور این روزها بیشتر بر جلوگیری از آسیب‌های یک بیماری است که به صورت جهانی اثرات مخربی بر تمام شئون زندگی انسان‌ها گذاشته است؛ تعطیلی مدارس در بسیاری از کشورها به دنبال شیوع این ویروس رخ داده است.

در این میان اما در همین میانه بحران لازم است افقی بلندمدت و برنامه‌ای دقیق برای جبران هر آنچه از اثرات شیوع این بیماری بر بدنه آموزش و پرورش است اندیشیده شود. این گزارش سعی می‌کند نگاهی به آسیب‌های تعطیلات طولانی مدارس در کشور که پیش از اسفند به دلایلی چون شیوع آنفلوآنزا، سرما و یخ زدگی معابر، آلودگی هوا و… به صورت گسترده‌ای رخ داد و از اسفند نیز به دلیل شیوع کرونا این تعطیلات باعث شد پروسه تعلیم و تربیت با خطر جدی مواجه شود، بیاندازد.

تقریبا تمام کشورهای جهان با هدف کنترل شیوع کرونا و حفظ سلامت جسمی کودکان و اعضای خانواده آنها، به تعطیلی مدارس و مراکز آموزشی روی آورده اند. اگر چه این روش توانسته تا حدی در مقابله با شیوع کرونا موثر واقع شود و تجربه خوبی در حوزه آموزش های مجازی برای کشورها به دنبال داشته است اما به گفته کارشناسان حضور طولانی مدت کودکان در خانه و جداشدن آنها از محیط های اجتماعی به خصوص مدرسه می تواند عواقبی به مراتب بیشتر از مزایای نسبی آن داشته باشد.

با گذشت یک سال از همه گیری جهانی کرونا و خانه نشین شدن کودکان، اکنون بسیاری از خانواده ها از این شرایط خسته شده و زبان به اعتراض گشوده اند. یکی از چالش های اصلی والدین، برقراری تناسب بین مراقبت از کودکان و پرداختن به وظایف شغلی شان است که به ناچار باید بخاطر شرایط کرونایی به شکل دورکاری و از خانه انجام دهند. این مسئله در دراز مدت به مشکلی فرسایشی تبدیل شده و آرامش روانی را در خانواده ها به خطر انداخته است.

اما چالش جدی تر نحوه مدیریت زمان کودکان در محیط خانه است. با تعطیلی مدارس و محدود شدن کودکان به چهاردیواری خانه های آپارتمانی، بخش اعظم کودکان به فضای مجازی پناه برده و والدین نیز به دلیل نبود جایگزینی بهتر، به این وضعیت تن داده اند. امروز بیشترین نقش را برای سرگرم کردن کودکان در خانه فضای مجازی به عهده گرفته است. کودکان ساعتها پای رایانه، تبلت و گوشی های هوشمند می نشینند و در فضایی که عمدتا مناسب آنها نیست، روزگار کودکی شان را سپری می کنند.

در این میان علاوه بر این که نداشتن تحرک فیزیکی، مشکلاتی مانند اضافه وزن و از دست رفتن ورزیدگی جسمی را برای کودکان به همراه دارد، فضای ناپالوده مجازی، ناتوانی خانواده ها از نظارت بر این فضا و پیامدهای ناشی از آن، شرایطی خطرناک را برای کودکان به وجود آورده است. اما این پایان ماجرا نیست چرا که با ظهور انواع جهش یافته ویروس کرونا، چشم انداز روشنی برای پایان یافتن این شرایط وجود ندارد و ممکن است تعطیلی مدارس و مراکز آموزش کودکان مانند مهدهای کودک مدتهای مدیدی ادامه یابد.

این اعتراضات در برخی کشورها موجب شده که مقامات به فکر آرام کردن والدین بیافتند. از جمله در آلمان «آنگلا مرکل» صدراعظم طی سخنانی والدین را به صبوری فراخوانده و وعده داده است که در صورت مراعات محدودیت های اعمال شده از سوی دولت، به تدریج مدارس و مراکز نگهداری کودکان بازگشایی شوند.

وی روز شنبه در پیام ویدیویی هفتگی خود که روز شنبه منتشر شد گفت: ما هنوز آماده بازگشایی مراکز و مهد کودک نیستیم. اما هرچه اکنون تداوم بیشتری داشته باشیم ، از تماس با یکدیگر صرف نظر کرده و فاصله خود را حفظ کنیم ، قوانین بهداشتی را رعایت کرده و ماسک بزنیم، به شرایط عادی زودتر باز می گردیم. این در حالی است که وزرای بهداشت فدرال و ایالتی می خواهند درباره پیشرفت کارزار واکسیناسیون بحث کنند. دولت فدرال به دلیل روند کند واکسیناسیون کووید-۱۹ مورد انتقاد قرار گرفته است و این در حالی است که در تامین واکسن مورد نیاز نیز هنوز مشکلاتی وجود دارد.

همانطور که موسسه روبرت کخ (RKI) صبح روز شنبه اعلام کرد، مقامات بهداشتی آلمان ۱۲ هزار و ۳۲۱ مورد جدید آلودگی کرونا را در مدت یک روز گزارش کردند. یک هفته پیش این میزان ۱۶ هزار و ۴۱۷ مورد بود که به لطف تعطیلی گسترده از جمله بسته شدن مدارس و مراکز آموزشی، کاهش یافته است. با این حال هنوز هم تعداد آلودگیهای جدید به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر از ساکنان طی هفت روز ۹۰.۹ نفر است که با هدف دولت فدرال (۵۰ نفر) فاصله زیادی دارد.

بسته شدن رستوران ها ، بسیاری از فروشگاه ها، مدارس و مراکز مراقبت های روزانه در حال حاضر به اواسط ماه فوریه محدود شده است. مرکل در پادکست خود گفت: ما همه تلاش خود را می کنیم تا بتوانیم ابتدا مراکز مهد کودک و مدارس را بازگشایی کنیم. وی با این حال در مورد اقدامات عجولانه هشدار داد و تاکید کرد: اگرچه تعداد آلودگی ها در حال کاهش است ، اما جهش های ویروسی بسیار مسری نیز یک خطر واقعی است، به همین دلیل ما باید طی هفته های آینده با احتیاط رفتار کنیم.

با این حال پزشکان نسبت به عواقب بسته شدن طولانی مدت مدارس برای کودکان هشدار می دهند و خواستار بازگشایی مدارس در اسرع وقت شدند. «آندرئاس گاسن» رئیس انجمن ملی پزشکان بیمه درمانی (KBV) به نشریه «راینیشه پست» گفت: متخصصان اطفال و نوجوانان به تازگی از افزایش چشمگیر کودکانی که دارای مشکلات رفتاری هستند خبر داده اند که این مسئله نگران کننده است.

تعطیلی اجباری مدارس به ویژه در هفته های منتهی به سال جدید میلادی و به دنبال شیوع ویروس جهش یافته کرونا در انگلیس و آفریقای جنوبی شکل حادتری به خود گرفته است. دانش‌آموزان در انگلیس از کریسمس سال گذشته خانه نشین شده‌اند. دولت اصرار داشت که مدارس را پس از پایان تعطیلات بازگشایی کند اما ناگزیر از شیوع گونه جدید کرونا ۱۶ دی ماه قرنطینه سراسری اعلام کرد.

در چنین شرایطی بوریس جانسون نخست وزیر انگلیس با ایراد سخنانی در مجلس عوام اعلام کرده که مدارس دست کم تا ۸ مارس (۱۸ اسفند) بازگشایی نخواهد شد. او پیشتر وعده داده بود که مراکز آموزشگاهی این کشور اواسط ماه آینده میلادی (اواخر بهمن) بازگشایی می‌شوند.

«گوتفرید ماریا بارت» معاون روانپزشکی کودک و نوجوان در بیمارستان دانشگاه توبینگن آلمان با بحرانی توصیف کردن وضعیت کنونی به شبکه زد.د.اف آلمان می گوید: در حال حاضر فوریت های روانپزشکی کودک و نوجوان دو برابر بیشتر از حد معمول شده است.

وی با بیان این که در خانه ماندن طولانی مدت به وسواس و اختلالات تغذیه در بسیاری از کودکان انجامیده است می افزاید: گروه بزرگ دیگر از بیماران که در حال حاضر در حال افزایش وزن هستند ، به افسردگی و اضطراب مبتلا می شوند. بر این اساس ناهنجاری های روانی در کودکان و نوجوانان قبل از همه گیری کرونا نیز شایع بوده اما در یک سال اخیر شدت یافته است.

به گفته «تانیا هشلر» مدیر انجمن روان درمانی کودکان و نوجوانان آلمان (KJPVT) مطالعات جدید نشان می دهد 20 درصد از کودکان تحت تأثیر ای ناهنجاری ها قرار گرفته اند. این استاد روانشناسی بالینی و روان درمانی کودکان و نوجوانان در دانشگاه تریر تاکید می کند که مشکلات روانی در موج دوم همه گیری که به تعطیلات گسترده تر منجر شده، افزایش چشمگیری یافته است.

«یولیان اشمیتز»رئیس کلینیک دانشگاه روان درمانی برای کودکان و نوجوانان در دانشگاه لایپزیگ نیز از افزایش موارد ناهنجاری به ویژه در در تعطیلات سراسری اخیر خبر می دهد. به گفته وی کودکان با زمینه استرس قبلی و فرزندان والدینی که با مشکلات روانی دست به گریبان هستند، بیش از دیگران تحت تأثیر این شرایط قرار می گیرند. او مرتباً با والدینی در تماس است که نگرانند نتوانند به خوبی از عهده مراقبت از فرزندشان برآیند.

برای کاهش این پیامدها، هشلر مدیر KJPVT توصیه می کند که بسته به گروه سنی، والدین وقت بیشتری را با کودکان بگذرانند. کودکان سنین مهد کودک به مراقبت شبانه روزی نیاز دارند. برنامه ریزی برنامه روزمره به گونه ای مهم است که والدین نیز خیالشان راحت باشد. برای کودکان دبستانی مهم است که به نوعی با همسالان خود ارتباط برقرار کنند - حتی اگر از طریق ویدیو یا مجازی باشد.

در مورد نوجوانان ، والدین باید توجه داشته باشند که آنها وقت خود را چگونه می گذرانند. در شرایط عادی آنها می توانند تا حدی جوانان را تنها بگذارند ، اما در مواقع همه گیری باید مراقب آنها باشند و به عنوان مثال، بازی های آنلاین مورد علاقه شان را تهیه کرده و مراقب زمان صرف شده فرزندان خود در فضای مجازی باشند.