زوال عقل چیست و چگونه می توان از آن پیشگیری کرد؟

زوال مغز، نوعی اختلال عملکرد مغزی است که در اثر آن به تدریج توانایی‌های ذهنی بیمار تحلیل می‌رود. هرچند که با بالا رفتن سن، اندکی فراموشکار شدن طبیعی است. اما در بیماری آلزایمر این اختلال حافظه به تدریج پیشرفت می‌کند.

کد خبر: ۱۲۵۷۹۶۳

تاریخ: ۳۱ خرداد ۱۴۰۰ - ۱۸:۲۲

نازنین دادور، خبرگزاری دانا، سرویس سلامت؛ یک هشتم از افراد دارای 65 سال و بیشتر، این حالت مخرب زوال عقل را دارند. آلزایمر در مرحله اول ممکن است برای خانواده و دوستان قابل تشخیص نباشد. اما قبل از بروز، علائم هشداری از خود نشان می دهد. در اوایل بیماری حافظه کوتاه مدت مختل شده و باگذشت زمان و پیشرفت بیماری ، حافظه بلند مدت نیز تحت تاثیر قرار می‌گیرد.

علائم هشداردهنده ابتلا به آلزایمر

حافظه و گفتار در اوایل آلزایمر:

حافظه بلندمدت معمولا دست نخورده باقی می ماند اما حافظه کوتاه مدت مختل می شود. شخصی که دوستش دارید ممکن است صحبت های شما را فراموش کند. او ممکن است سئوالاتی را که پاسخ داده شده تکرار کند. این بیماری گفتار را نیز مختل می کند، بنابراین او ممکن است در یادآوری کلمات معمول دچار چالش شود.

از دست رفتن حافظه و رفتار

آلزایمر می تواند سبب تغییرات رفتار و پریشانی شود. ممکن است عزیز شما در محلی آشنا گم شود. بی ثباتی خلقی و لغزش در قضاوت نیز عوارض رایج آن هستند. او بهداشت ضعیفی نیز دارد. افرادی که قبلا شیک پوش بودند ممکن است لباس های آلوده پوشیده و شستن موهای سرشان را فراموش کنند.

رویارویی با این فکر که یکی از عزیزانتان این بیماری را دارد مشکل است، اما بهتر است هر چه زودتر به یک متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید. در ابتدا ممکن است تشخیص چیز دیگری باشد. این علائم ممکن است ناشی از یک مشکل قابل درمان باشد، مانند به هم خورد تعادل تیروئید؛ و اگر هم آلزایمر باشد، وقتی که درمان در مراحل اولیه بیماری آغاز شود، کارایی بهتری خواهد داشت.

عادت‌هایی که باعث پیشگیری از آلزایمر می‌شود

ثابت شده که دنبال کردن ۹ عادت موثر از همین امروز، می تواند خطر ابتلا به آلزایمر را در سنین بالا تا حد زیادی کاهش دهد:

سیگار نکشید

مطالعات نشان داده که سیگار کشیدن با دو برابر شدن خطر ابتلا به زوال عقل و بیماری آلزایمر همراه است. سیگار کشیدن به استرس اکسیداتیو و التهاب کمک کرده و تاثیر مستقیم روی مغز می گذارد. از همین حالا سیگار را ترک کنید چون ثابت شده خطر ابتلا به آلزایمر در سیگاری های سابق بسیار کمتر از حد تصور است.

فعال باشید

فعال ماندن از نظر جسمی یکی از روش های موثر برای محافظت در برابر آلزایمر است. کسانی که حداقل سه بار در هفته به مدت ۱۵ تا ۳۰ دقیقه ورزش می کنند، احتمال ابتلا به آلزایمر را در خود به حداقل می رسانند. ورزش باعث افزایش اکسیژن و مواد مغذی در مغز می شود و به جلوگیری از عوامل خطر از جمله دیابت، فشار خون بالا و موارد دیگر نیز کمک می کند.

در اجتماع فعال باشید

به گفته محققان آمریکایی، در کسانی که اغلب وقت خود را با دیگران صرف می کنند، خطر ابتلا به آلزایمر ۷۰ درصد کاهش می یابد. ثابت شده که انزوای بیش از حد می تواند به مغز آسیب برساند.

الکل ننوشید

نوشیدن الکل آسیب های مغزی مرتبط با الکل را به همراه دارد و منجر به سندرم ورنیکه کورساکوف (نقص در حافظه کوتاه مدت)، می شود. ثابت شده که بروز دمانس یا فراموشی در جمعیت مصرف کننده الکل بیشتر از سایر افراد است.

مغزتان را ورزش دهید

به سالمندان توصیه می شود اغلب به حل پازل یا جدول کلمات متقاطع بپردازند، موسیقی گوش بدهند و یا به یادگیری زبان جدید روی بیاورند چون این فعالیت ها مغز را درگیر نگه می دارد.

خوب بخوابید

مطالعات بر روی بیش از ۶ هزار نفر در رابطه با اختلالات خواب نشان داده است که این اختلالات بخصوص آپنه خواب با مشکلات اولیه حافظه و اختلالات خفیف شناختی همراه است که بعدها می تواند خطر ابتلا به آلزایمر را افزایش دهد. تحقیقات دیگر نشان داد که خواب ناکافی می تواند یک پروتئین رسوب ‌کرده در مغز به نام آمیلوئید را بالا ببرد که شاخص بیماری آلزایمر شمرده می‌ شود.

به بهداشت روان خود اهمیت بدهید

محققان دانشگاه هاروارد در یک بررسی که بیش از ۸ هزار سالمند را برای بیش از یک دهه دنبال کردند، دریافتند که تنهایی نیز زوال شناختی را تشدید می ‌کند. استرس نیز برای مغز بد است. مساله فقط تجربه کردن استرس نیست که همه ما آن را داریم- بلکه چگونه کنار آمدن با استرس است. غصه خوردن بر سر رویدادهای استرس ‌زا، اثرات زیان ‌بار بر سلول‌ های مغزی دارد.

تغذیه سالم داشته باشید

غذاهایی که می خورید به طور مستقیم با سلامت مغزتان ارتباط دارد. مصرف گوشت قرمز، کره، مارگارین، پنیر چرب، شیرینی و دسر، غذاهای سرخ شده را کاهش دهید و سبزیجات تیره رنگ، آجیل و دانه ها، میوه ها بخصوص انواع توت ها، روغن زیتون، شکلات تیره را جایگزین آنها کنید.

به اندازه کافی نور خورشید دریافت کنید

ویتامین دی برای بهبود سلامت روانی و عملکرد ذهنی مهم است و زمانی که شما کمبود ویتامین دی داشته باشید، شانس ابتلا به آلزایمر و زوال عقل را در خود دو برابر کرده اید. برای دریافت ویتامین دی کافی، هر روز بیرون بروید و ۱۵ تا ۲۰ دقیقه در معرض نور آفتاب باشید.