فومو؛ ترس از دست دادن در عصر شبکه‌های اجتماعی

فومو، که به «ترس از دست دادن» معروف است، یک پدیده واقعی است که روز به روز در حال گسترش است و می‌تواند اضطراب قابل توجهی به زندگی افراد وارد کند. این اختلال ممکن است هر کسی را تحت تأثیر قرار دهد، اما در برخی افراد بیشتر شایع است. در این متن به بررسی فومو و اثرات آن می‌پردازیم.

کد خبر: ۱۳۱۷۵۳۴

تاریخ: ۲۵ مهر ۱۴۰۳ - ۰۷:۱۴

به گزارش پایگاه خبری دانا وقتی فرد احساس می‌کند که دیگران زندگی بهتری دارند یا از تجربیات بهتری برخوردارند، به نوعی دچار ترس از دست دادن می‌شود. در این حالت، حسادت عمیق و خدشه‌دار شدن عزت نفس فرد به وضوح قابل مشاهده است. شبکه‌های اجتماعی مانند اینستاگرام و فیسبوک نقش بسزایی در بروز این احساس ایفا می‌کنند.

فومو تنها به احساس اینکه ممکن بود از تجربیات بهتری برخوردار شوید محدود نمی‌شود، بلکه شامل حس از دست دادن یک چیز مهم است که دیگران در حال تجربه آن هستند. این موارد می‌تواند شامل مهمانی‌ها، ترفیع شغلی و موارد دیگر باشد و معمولاً با حسی از درماندگی همراه است.

تاریخچه فومو نشان می‌دهد که این احساس جدید نیست و می‌توان نمونه‌هایی از آن را در متون باستانی نیز مشاهده کرد. با این حال، مطالعه دقیق‌تر آن از اواخر قرن بیستم آغاز شده و به ویژه پس از ظهور شبکه‌های اجتماعی، توجه بیشتری را به خود جلب کرده است.

رسانه‌های اجتماعی به طرق مختلف به تشدید فومو کمک می‌کنند. این پلتفرم‌ها امکان مقایسه زندگی عادی شما با لحظات شاد دیگران را فراهم می‌آورند و درک شما از «عادی بودن» را تغییر می‌دهند. در گذشته، آگاهی افراد از زندگی یکدیگر به این اندازه نبود، اما اکنون می‌توان جزئیات زندگی دوستان را به راحتی مشاهده کرد.

این رسانه‌ها بستری برای رقابت در نمایش تجربیات و شادی‌ها فراهم می‌آورند و افراد تمایل دارند بهترین لحظات خود را به نمایش بگذارند، که این موضوع می‌تواند به احساس کمبود در زندگی شما منجر شود.

جالب است بدانید که شبکه‌های اجتماعی هم معلول و هم مسبب فومو هستند. نرخ استفاده از این شبکه‌ها در بین نوجوانان بالاتر است و این موضوع می‌تواند به بروز فومو در آن‌ها منجر شود. همچنین، فومو به عنوان یک مکانیزم عمل می‌کند که موجب افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی می‌شود. به‌ویژه، دختران افسرده تمایل بیشتری به استفاده از این رسانه‌ها دارند و در مقابل، اضطراب در پسران باعث استفاده بیشتر می‌شود. این وضعیت نشان‌دهنده این است که افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی می‌تواند به بالا رفتن سطح استرس ناشی از فومو منجر شود.

فومو، یا «ترس از دست دادن»، در اثر استفاده از شبکه‌های اجتماعی به سن و جنس خاصی محدود نیست. تحقیقات نشان می‌دهد که افراد در تمام سنین می‌توانند این احساس را تجربه کنند. بر اساس یک مطالعه منتشر شده در مجله تحقیقات روانپزشکی، ارتباطی قوی بین استفاده بیشتر از گوشی‌های هوشمند و شبکه‌های اجتماعی با فومو وجود دارد که به سن یا جنسیت بستگی ندارد. همچنین، استفاده بیش از حد از این رسانه‌ها می‌تواند به ترس از قضاوت منفی یا مثبت دیگران و تأثیر منفی بر خلق و خو منجر شود.

ارتباط فومو با رضایت از زندگی

مقاله‌ای دیگر در مجله کامپیوتر و رفتار انسان به بررسی ارتباط فومو با احساس عدم برآورده شدن نیازها و رضایت پایین از زندگی پرداخته است. تحقیقات نشان می‌دهد که بین فومو و استفاده مکرر از شبکه‌های اجتماعی ارتباط زیادی وجود دارد. این احساس نیاز به شرکت در صفحات مجازی می‌تواند منجر به چرخه‌ای منفی و تغییرناپذیر در زندگی شود.

خطرات فومو

علاوه بر افزایش نارضایتی، فومو می‌تواند به رفتارهای ناسالم منجر شود. به عنوان مثال، تحقیقاتی نشان داده‌اند که فومو با حواس‌پرتی حین رانندگی مرتبط است که می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری به همراه داشته باشد.

کاهش فومو

خوشبختانه، اگر دچار فومو هستید، می‌توانید با چند راهکار به کاهش آن بپردازید. تحقیقات نشان می‌دهند که فومو ممکن است ریشه در نارضایتی از زندگی داشته باشد، که این خود به افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی منجر می‌شود. در واقع، استفاده بیشتر از این رسانه‌ها ممکن است احساس بدتری نسبت به خود و زندگی‌تان ایجاد کند.

راهکارهای مؤثر

1. تمرکز بر داشته‌ها: به جای تمرکز بر نداشته‌ها، به داشته‌های خود توجه کنید. دنبال کردن افراد مثبت و مخفی کردن کسانی که احساس بدی به شما می‌دهند، می‌تواند کمک‌کننده باشد.

2. نوشتن خاطرات: به جای به اشتراک‌گذاری همه لحظات خوش در شبکه‌های اجتماعی، یک دفتر خاطرات از بهترین تجربیات خود داشته باشید. این کار به شما کمک می‌کند تا قدردانی بیشتری از زندگی‌تان داشته باشید.

3. برقراری ارتباط واقعی: به جای ارتباط مجازی، ملاقات حضوری با دوستان را در نظر بگیرید. این کار می‌تواند به شما کمک کند احساس ارتباط و تعلق بیشتری داشته باشید.

4. تمرکز بر قدردانی: شرکت در فعالیت‌هایی که حس قدردانی را افزایش می‌دهند، مانند نوشتن لیستی از چیزهایی که بابت آن‌ها سپاسگزارید، می‌تواند روحیه شما و اطرافیانتان را بهبود بخشد.

با شناختن و مدیریت فومو، می‌توانید به سلامت عاطفی و روحی خود کمک کنید و از چرخه منفی آن خارج شوید.

اگرچه فومو ارتباط نزدیکی با استفاده از شبکه‌های اجتماعی دارد، اما باید به یاد داشته باشید که این احساس در میان تمام سنین واقعی و شایع است. هر یک از ما در مقطعی از زندگی ممکن است دچار فومو شویم. اگر احساس می‌کنید که از ترس از دست دادن رنج می‌برید، بهتر است با یک دوست تماس بگیرید یا زمانی را به فکر کردن درباره چیزهایی که بابت آن‌ها سپاسگزارید اختصاص دهید. این فعالیت‌ها به ما کمک می‌کند تا همزمان با ایجاد احساس تعلق و رها کردن اضطراب «از دست دادن»، دیدگاه خود را تغییر دهیم.